UPIએ પૈસા મોકલવાનું ખૂબ સરળ બનાવી દીધું છે, પણ ભૂલથી ખોટા ખાતામાં પૈસા ચાલ્યા જાય તો તે પાછા મેળવવા મુશ્કેલ બની શકે છે. ઘણી વખત ઉતાવળમાં ખોટી વ્યક્તિને પૈસા મોકલાઈ જાય છે, તો ક્યારેક ખોટો UPI ID કે QR કોડ પસંદ કરવાથી આવી ભૂલ થાય છે.
આવી સ્થિતિમાં ગભરાવાને બદલે તરત ફરિયાદ કરવી જરૂરી છે. સૌથી પહેલાં તમારી UPI એપમાં ટ્રાન્ઝેક્શનની વિગતો નોંધી લો અને બેંકને જાણ કરો. જોકે, પૈસા પાછા મળવાની કોઈ ગેરંટી નથી, પણ યોગ્ય પ્રક્રિયા અપનાવીને રકમ પાછી મેળવવાનો પ્રયાસ ચોક્કસ કરી શકાય છે.
ખોટી UPI પેમેન્ટ થાય તો સૌથી પહેલાં શું કરવું?
UPI દ્વારા થતા ટ્રાન્ઝેક્શન સામાન્ય રીતે થોડી જ સેકન્ડમાં પૂર્ણ થઈ જાય છે. જો તમે સફળતાપૂર્વક કોઈ અન્ય વ્યક્તિને પૈસા મોકલી દીધા હોય, તો પેમેન્ટ એપમાં તેને સીધું રદ કરવાનો વિકલ્પ સામાન્ય રીતે હોતો નથી. તેમ છતાં, તમે ફરિયાદ નોંધાવીને પૈસા પાછા મેળવવાની પ્રક્રિયા શરૂ કરી શકો છો.
આ માટે નીચેની વિગતો તમારી પાસે રાખો: ટ્રાન્ઝેક્શન આઈડી, તારીખ અને સમય, રકમ, જે UPI ID પર પૈસા મોકલ્યા તે, અને તમારી બેંકની વિગતો.
UPI એપ દ્વારા આ રીતે ફરિયાદ નોંધાવો
તમારી UPI એપમાં સામાન્ય રીતે 'હેલ્પ' કે 'સપોર્ટ' વિભાગ હોય છે. ત્યાં જઈને 'રેઝ ઓ ડિસ્પ્યુટ' કે 'ટ્રાન્ઝેક્શન રિલેટેડ ઇશ્યૂ' વિકલ્પ પસંદ કરો. સ્ક્રીન પર દેખાતી સૂચનાઓ અનુસાર ટ્રાન્ઝેક્શન પસંદ કરો અને ફરિયાદનું કારણ જણાવો. ફરિયાદ નોંધાયા પછી તમને એક રેફરન્સ નંબર મળશે, જે સાચવી રાખવો.
પૈસા પાછા મળવામાં સમય કેમ લાગી શકે છે?
ખોટા ખાતામાં સફળતાપૂર્વક મોકલાયેલા પૈસા અને નિષ્ફળ ગયેલા ટ્રાન્ઝેક્શન વચ્ચે તફાવત છે.
જો પેમેન્ટ નિષ્ફળ ગયું હોય, પણ તમારા ખાતામાંથી પૈસા કપાઈ ગયા હોય, તો લાગુ પડતી પ્રક્રિયા અનુસાર રકમ પાછી મળી શકે છે.
પરંતુ જો પૈસા સફળતાપૂર્વક અન્ય વ્યક્તિના ખાતામાં જમા થઈ ગયા હોય, તો પ્રક્રિયા અલગ હોય છે. બેંક સામાન્ય રીતે જરૂરી પ્રક્રિયા પૂર્ણ કર્યા વિના અન્ય ગ્રાહકના ખાતામાંથી સીધા પૈસા ઉપાડી શકતી નથી.
આવા કિસ્સામાં તમારી બેંક સંબંધિત બેંકનો સંપર્ક કરીને રકમ પરત મેળવવા વિનંતી કરી શકે છે. જરૂર પડે તો પૈસા મેળવનાર વ્યક્તિનો પણ સંપર્ક કરવામાં આવી શકે છે.
ધ્યાનમાં રાખો કે, ફરિયાદ નોંધાવવાથી રિફંડ મળવાની ગેરંટી મળતી નથી. પૈસા પાછા મળવાની શક્યતા કેસની પરિસ્થિતિ અને સામેની વ્યક્તિના સહયોગ પર આધારિત છે.
પૈસા મેળવનાર વ્યક્તિ રકમ પરત આપવાની ના પાડે તો શું કરવું?
જો સામેની વ્યક્તિ પૈસા પરત આપવા તૈયાર હોય, તો બેંકિંગ પ્રક્રિયા દ્વારા રકમ પાછી મેળવવામાં મદદ મળી શકે છે.
પરંતુ જો તે સહયોગ ન આપે, તો નીચે મુજબ પગલાં લો:
ફરિયાદનો રેફરન્સ નંબર અને ટ્રાન્ઝેક્શન સંબંધિત તમામ રેકોર્ડ સાચવી રાખો.
તમારી બેંક સાથે નિયમિત સંપર્કમાં રહો અને ફરિયાદની સ્થિતિ જાણતા રહો.
જો બેંક તરફથી ફરિયાદનું યોગ્ય નિરાકરણ ન આવે, તો બેંકના ફરિયાદ નિવારણ વિભાગમાં મામલો આગળ વધારો.
ત્યારબાદ, લાગુ પડતી શરતો પૂર્ણ થતી હોય તો ભારતીય રિઝર્વ બેંક (RBI)ની ઇન્ટિગ્રેટેડ ઓમ્બડ્સમેન વ્યવસ્થા હેઠળ ફરિયાદ નોંધાવી શકો છો.
RBIની આ વ્યવસ્થા હેઠળ ફરિયાદ કરવા માટે લાગુ પડતા નિયમો અને પાત્રતાની શરતોનું પાલન કરવું જરૂરી છે.