અમેરિકન શેરબજાર ખુલતાં જ તીવ્ર ઘટાડો નોંધાયો છે, જેની અસર વૈશ્વિક બજારો પર પડી છે. સોમવારે ગણેશ ચતુર્થીના કારણે ભારતીય બજારો બંધ હતા, પરંતુ મંગળવારે બજાર ખુલતાં જ અમેરિકા અને એશિયાના વલણની સીધી અસર ભારતીય શેરબજાર પર જોવા મળી શકે છે.
એશિયાઈ બજારોમાં પણ ઘટાડો જોવા મળ્યો છે. જાપાનના નિક્કેઈ અને દક્ષિણ કોરિયાના કોસ્પીમાં 1 ટકાથી વધુનો ઘટાડો નોંધાયો હતો. અમેરિકાના ટેક ઈન્ડેક્સ નાસ્ડેક 100માં પણ 1 ટકાથી વધુનો ઘટાડો જોવા મળ્યો છે.
વૈશ્વિક બજારોમાં આ ઘટાડા પાછળ મુખ્ય ત્રણ કારણો જવાબદાર મનાય છે:
1. આર્ટિફિશિયલ ઈન્ટેલિજન્સ (AI)ના અનિયંત્રિત વિકાસને ધીમો કરવા ટેક ક્ષેત્રના અગ્રણીઓએ અપીલ કરી છે, જેનાથી રોકાણકારોમાં ચિંતા ફેલાઈ છે. પરિણામે સેમસંગ, એનવિડિયા અને સોફ્ટબેંક જેવી સેમિકન્ડક્ટર કંપનીઓના શેરમાં 4 ટકાથી 10 ટકા સુધીનો ઘટાડો નોંધાયો છે.
2. મધ્ય પૂર્વમાં વધતા તણાવ અને સાઉદી અરેબિયાની તેલ પાઈપલાઈન પર હુમલાના અહેવાલો વચ્ચે ક્રૂડ ઓઈલનો ભાવ પ્રતિ બેરલ 107 ડૉલરને વટાવી ગયો છે.
3. મોંઘવારી વધવાના જોખમ વચ્ચે આ સપ્તાહે યુએસ ફેડરલ રિઝર્વ દ્વારા વ્યાજદર ઊંચા રાખવામાં આવે તેવી આશંકાથી વૈશ્વિક રોકાણકારોમાં ચિંતા વધી છે.
ભારતીય બજાર છેલ્લા પાંચ અઠવાડિયાથી દબાણ હેઠળ છે. નિફ્ટી 23,400 અને સેન્સેક્સ 74,780ની આસપાસ સરકી ગયા છે. અમેરિકા અને એશિયાના ટેક શેરોમાં વેચવાલીની સીધી અસર મંગળવારે ભારતની અગ્રણી આઈટી કંપનીઓ પર જોવા મળી શકે છે.
ભારત પોતાની જરૂરિયાતનું 80 ટકાથી વધુ ક્રૂડ ઓઈલ આયાત કરે છે. ક્રૂડ તેલનો ભાવ 107 ડૉલર પ્રતિ બેરલ સુધી પહોંચવાથી દેશમાં મોંઘવારી અને ચાલુ ખાતાની ખાધ વધવાનું જોખમ રહે છે. આની નકારાત્મક અસર ઓટોમોબાઈલ, પેઈન્ટ્સ અને કન્ઝ્યુમર શેરો પર પડી શકે છે. આ વૈશ્વિક અસ્થિરતા વચ્ચે વિદેશી સંસ્થાકીય રોકાણકારો ભારતીય બજારમાંથી નાણાં પાછા ખેંચીને ડૉલર કે સોના જેવા સુરક્ષિત વિકલ્પો તરફ વળી શકે છે, જેથી સ્થાનિક રોકાણકારો માટે સતર્ક રહેવું જરૂરી બનશે.