ગુજરાતમાં સમાન નાગરિક ધારા (UCC) બિલને રાષ્ટ્રપતિની મંજૂરી મળ્યા બાદ રાજ્ય સરકારે 1 ઓક્ટોબરે ગેઝેટ નોટિફિકેશન બહાર પાડ્યું છે. આ જાહેરાત થતાં જ અમદાવાદ સહિત રાજ્યભરમાં લગ્ન નોંધણી પ્રમાણપત્ર મેળવવા માટે લોકોમાં દોડધામ મચી ગઈ છે. ડિજિટલ પોર્ટલ પર અરજીઓમાં અસામાન્ય વધારો થતાં ઓનલાઈન સિસ્ટમ પર બેકએન્ડ લોડ વધી ગયો છે.
ઓનલાઈન ટ્રાફિકના વિશ્લેષણ મુજબ, છેલ્લા 48 થી 72 કલાકમાં લગ્ન નોંધણીની અરજીઓમાં ત્રણથી ચાર ગણો વધારો થયો છે. અમદાવાદ મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશનના મેરેજ રજિસ્ટ્રેશન પોર્ટલ પર સામાન્ય દિવસોમાં દૈનિક સરેરાશ 150 થી 200 ફોર્મ સબમિટ થતા હતા. જોકે, છેલ્લા એક અઠવાડિયામાં આ આંકડો વધીને રોજના 700 થી 800 અને ક્યારેક તેનાથી પણ વધુ થઈ ગયો છે.
આ અરજીઓમાં અચાનક થયેલા વધારાનું મુખ્ય કારણ UCCની કડક જોગવાઈઓ છે. નવા નિયમો મુજબ, લગ્ન થયાના 60 દિવસની અંદર નોંધણી કરાવવી કાનૂની રીતે ફરજિયાત બનશે. નિયત સમયમર્યાદામાં નોંધણી ન કરાવાય તો રૂ. 10,000થી લઈને રૂ. 25,000 સુધીના દંડની જોગવાઈ છે. આ કાનૂની ગૂંચવણો અને દંડથી બચવા માટે હજારો જૂના પરિણીત દંપતીઓ પણ અત્યારથી જ ઓનલાઈન ફોર્મ ભરવા સક્રિય થઈ ગયા છે.
કોર્પોરેશન દ્વારા ઓગસ્ટ 2026થી જ લગ્ન નોંધણી પ્રક્રિયા સંપૂર્ણપણે પેપરલેસ અને ડિજિટલ કરી દેવામાં આવી છે. નાગરિકો ઘરે બેઠા જ દસ્તાવેજો અપલોડ કરી શકતા હોવાથી વોર્ડ ઓફિસો પર લાઈનો ઘટી છે. જોકે, દસ્તાવેજોના વેરિફિકેશન માટે મળતા અપોઈન્ટમેન્ટ સ્લોટ્સનો વેઇટિંગ પીરિયડ વધી ગયો છે. પહેલા બે થી ત્રણ દિવસમાં મળતો સ્લોટ હવે 7 થી 10 દિવસ સુધીની રાહ બાદ મળે છે.
નાગરિકોમાં ચર્ચા છે કે UCC સંપૂર્ણપણે અમલી બન્યા બાદ લગ્ન પ્રમાણપત્ર વગર પાસપોર્ટમાં નામ બદલવું, સંયુક્ત બેંક ખાતા ખોલાવવા, વારસાઈ હક અને વીમા ક્લેઈમ જેવા મહત્ત્વના કામ અટકી શકે છે. રાજ્ય સરકાર આગામી દિવસોમાં UCCના અમલીકરણ માટેની ચોક્કસ તારીખ અને નિયમો જાહેર કરશે, પરંતુ તે પહેલા જ જાગૃત નાગરિકો કાયદાકીય સજ્જતાના ભાગરૂપે નોંધણી કરાવવા માટે પોર્ટલ પર સક્રિય થયા છે.