હિંદુ ધર્મમાં તુલસીના છોડને પવિત્ર માનવામાં આવે છે. માન્યતા મુજબ તુલસી માતા લક્ષ્મીનું સ્વરૂપ છે અને ભગવાન વિષ્ણુને પ્રિય છે. એટલે ઘણા ઘરોમાં દરરોજ તુલસીની પૂજા થાય છે અને સાંજે દીવો પ્રગટાવવામાં આવે છે.
વાસ્તુશાસ્ત્ર ઘરમાં શુભતા જાળવવા માટે તુલસી રાખવાની દિશાઓ જણાવે છે. સાથે જ એવી પણ સલાહ આપે છે કે કેટલીક જગ્યાઓ પર છોડ ન રાખવો. એવી માન્યતા છે કે અયોગ્ય જગ્યાએ તુલસી રાખવાથી તેની શુભ અસર ઘટે છે. ચાલો જાણીએ એ 7 જગ્યાઓ વિશે.
1. દક્ષિણ દિશામાં ન રાખો : વાસ્તુ મુજબ દક્ષિણ દિશામાં તુલસી રાખવી ન જોઈએ. ધાર્મિક માન્યતા મુજબ દક્ષિણ દિશાનો સંબંધ યમદેવ સાથે છે. તેથી આ દિશા તુલસી માટે યોગ્ય ગણાતી નથી. વાસ્તુના સિદ્ધાંતો મુજબ ઉત્તર, પૂર્વ અને ઈશાન ખૂણો તુલસી માટે શુભ દિશાઓ મનાય છે.
2. બેડરૂમમાં ન રાખો : તુલસીને પવિત્ર અને પૂજનીય છોડ મનાય છે, તેથી તેને બેડરૂમમાં રાખવાની સલાહ આપવામાં આવતી નથી. ધાર્મિક પરંપરા મુજબ તુલસી માટે સ્વચ્છ અને શાંત સ્થાન પસંદ કરવું જોઈએ.
3. બાથરૂમ કે શૌચાલયની નજીક ન રાખો : તુલસીનો છોડ બાથરૂમ કે શૌચાલયની નજીક ન રાખવો જોઈએ. આ સ્થળો પવિત્ર છોડ માટે અયોગ્ય ગણાય છે. તેને એવી જગ્યાએ રાખવો જોઈએ જ્યાં પૂરી સ્વચ્છતા જળવાય.
4. અંધારી જગ્યાએ ન રાખો : તુલસી એવી જગ્યાએ ન રાખવી જોઈએ જ્યાં પૂરતો પ્રકાશ કે હવા ન મળે. બંધ રૂમમાં કે ઘરના અંધારા ખૂણામાં રાખવાથી છોડના સ્વાસ્થ્ય પર વિપરીત અસર પડે છે. તેથી એવી જગ્યા પસંદ કરવી સારી મનાય છે જ્યાં કુદરતી પ્રકાશ અને હવા મળે.
5. ગેસ કે ચૂલાની નજીક ન રાખો : વાસ્તુ માન્યતા મુજબ રસોડામાં તુલસીનો છોડ ચૂલાની બિલકુલ નજીક ન રાખવો. વધુ ગરમી અને ધુમાડો છોડને નુકસાન પહોંચાડે છે. તેથી રસોડામાં રાખવો હોય તો પણ ચૂલાથી પૂરતા અંતરે રાખવો.
6. કચરાપેટી કે અસ્વચ્છ જગ્યાથી દૂર રાખો : તુલસી પવિત્ર છોડ મનાય છે, તેથી તેને કચરાપેટી, ગંદકીવાળા વિસ્તારો કે જ્યાં સ્વચ્છતા ન હોય તેવી જગ્યાએ ન રાખવી. ધાર્મિક પરંપરામાં તુલસીની આસપાસનો વિસ્તાર સ્વચ્છ રાખવા અને નિયમિત સંભાળ રાખવા પર ભાર મૂકાય છે.
7. સીડીની નીચે ન રાખો : ઘરમાં સીડીની નીચે પણ તુલસી રાખવાનું ટાળવું જોઈએ. આવી જગ્યાએ પૂરતો પ્રકાશ અને હવા મળતા નથી. ઉપરાંત સતત અવરજવરને કારણે છોડની યોગ્ય સંભાળ રાખવી મુશ્કેલ બને છે. તેથી તુલસી માટે ખુલ્લી અને સારી જગ્યા પસંદ કરવી જોઈએ.