શરદ પૂર્ણિમા, હિન્દુ ધર્મનો એક મુખ્ય તહેવાર, આ વર્ષે 25 ઓક્ટોબર 2026ના રોજ ઉજવાશે. આ દિવસે માતા લક્ષ્મીની પૂજા અને ચંદ્ર દર્શનનું વિશેષ મહત્વ છે. 30 વર્ષ પછી હર્ષણ અને સર્વાર્થ સિદ્ધિ યોગનો દુર્લભ સંયોગ બનતા આ પૂર્ણિમા અત્યંત ખાસ બની છે. આ રાત્રે ચંદ્ર 16 કળાઓથી પરિપૂર્ણ હોય છે, અને માતા લક્ષ્મી પૃથ્વી પર ભ્રમણ કરે છે. ભક્તો સુખ-સમૃદ્ધિ માટે પૂજા કરે છે.
શરદ પૂર્ણિમા હિન્દુ ધર્મના પ્રમુખ તહેવારોમાંથી એક છે. આ દિવસે માતા લક્ષ્મીની પૂજા અને ચંદ્રના દર્શનનું વિશેષ મહત્ત્વ માનવામાં આવે છે. આ વખતે 25 ઓક્ટોબર 2026ના રોજ શરદ પૂર્ણિમા ઉજવવામાં આવશે. તેને કોજાગરી પૂર્ણિમા અને રાસ પૂર્ણિમાના નામે પણ ઓળખવામાં આવે છે. ધાર્મિક માન્યતાઓ પ્રમાણે આ રાત્રે ચંદ્ર પોતાની 16 કળાઓથી પરિપૂર્ણ હોય છે. બીજી તરફ આ વર્ષે 30 વર્ષ પછી દુર્લભ શુભ સંયોગ બનવાની ચર્ચાના કારણે પણ આ પૂર્ણિમા ખાસ માનવામાં આવી રહી છે.
શરદ પૂર્ણિમા પર કયા-કયા શુભ યોગ બની રહ્યા છે? જ્યોતિષીય માન્યતાઓ પ્રમાણે શરદ પૂર્ણિમા પર બનનારા શુભ યોગ પૂજા-પાઠ, મંત્ર જાપ અને દાન-પુણ્ય માટે વિશેષ માનવામાં આવે છે. આ દિવસે હર્ષણ યોગ અને સર્વાર્થ સિદ્ધિ યોગનો ઉલ્લેખ કરવામાં આવી રહ્યો છે. સર્વાર્થ સિદ્ધિ યોગને જ્યોતિષમાં અનેક પ્રકારના શુભ કાર્યોની શરૂઆત માટે અનુકૂળ માનવામાં આવે છે. બીજી તરફ હર્ષણ યોગને પ્રસન્નતા અને ઉત્સાહ સાથે જોડીને જોવામાં આવે છે.
કોજાગરી પૂર્ણિમા પર કેમ થાય છે માતા લક્ષ્મીની પૂજા? ધાર્મિક માન્યતા છે કે, શરદ પૂર્ણિમાની રાત્રે માતા લક્ષ્મી પૃથ્વી પર ભ્રમણ કરે છે અને જુએ છે કે કોણ જાગીને તેમની આરાધના કરી રહ્યું છે. આની સાથે જ કોજાગરી નામ જોડાયેલું છે, જેનો અર્થ થાય છે- કોણ જાગી રહ્યું છે. આ રાત્રે ભક્તો માતા લક્ષ્મીની પૂજા કરીને ઘરમાં સુખ, શાંતિ અને સમૃદ્ધિની કામના કરે છે. ઘણી જગ્યાઓ પર જાગરણ, ભજન-કીર્તન અને મંત્ર જાપ પણ કરવામાં આવે છે.
ચાંદનીમાં ખીર રાખવાનું શું છે મહત્ત્વ? શરદ પૂર્ણિમા પર ખીર બનાવીને ચંદ્રની રોશનીમાં રાખવાની પરંપરા છે. માન્યતા છે કે આ રાત્રે ચંદ્રના કિરણો અમૃત સમાન ગુણોવાળા હોય છે. આ જ વિશ્વાસના કારણે દૂધ અને ચોખાથી બનેલી ખીરને રાત્રે ચાંદનીની નીચે રાખવામાં આવે છે, અને બીજા દિવસે પ્રસાદના રૂપમાં ગ્રહણ કરવામાં આવે છે. જોકે, આ માન્યતાને વૈજ્ઞાનિક રૂપે પ્રમાણિત તથ્ય ન માનવું જોઈએ.
શરદ પૂર્ણિમા પર કેવી રીતે કરવી પૂજા? શરદ પૂર્ણિમાના દિવસે સવારે સ્નાન કરીને સ્વચ્છ કપડાં પહેરો. ત્યારબાદ માતા લક્ષ્મી અને ભગવાન વિષ્ણુની પૂજા કરો. સાંજે ચંદ્રના દર્શન કરીને અર્ઘ્ય આપો અને ખીરનો ભોગ ધરાવો. તમારી યથાશક્તિ પ્રમાણે જરૂરિયાતમંદોને ભોજન, વસ્ત્ર કે અન્ય જરૂરી ચીજવસ્તુઓનું દાન કરો. માન્યતા છે કે શ્રદ્ધાની સાથે પૂજા કરવાથી પરિવારમાં સુખ-સમૃદ્ધિ બની રહે છે.