રાજકોટ: સૌરાષ્ટ્રમાં ઓછા વરસાદની અસર મગફળીના પાક પર સ્પષ્ટ દેખાઈ રહી છે. ચાલુ વર્ષે મગફળીનું વાવેતર ઘટ્યું છે, જેના કારણે રાજકોટ માર્કેટ યાર્ડમાં મગફળીના ભાવમાં ઉછાળો જોવા મળ્યો છે. ઉત્પાદન ઘટતાં ખેડૂતોને પ્રતિ મણ 400 થી 500 રૂપિયા વધુ ભાવ મળી રહ્યો છે.
રાજકોટ માર્કેટ યાર્ડમાં આજે માત્ર 30 હજાર ગુણી મગફળીની આવક નોંધાઈ હતી, જ્યારે ગત વર્ષે આ સમયે 1 લાખ ગુણીની આવક થઈ હતી. ઉત્પાદન ઘટવાના કારણે ખેડૂતોને ગત વર્ષની સરખામણીએ પ્રતિ મણ 400 થી 500 રૂપિયા વધુ મળી રહ્યા છે.
રાજકોટ સહિત સમગ્ર સૌરાષ્ટ્રમાં ઓછા વરસાદને કારણે મગફળીના સરેરાશ ઉત્પાદનમાં મોટો ઘટાડો થયો છે. રાજકોટ માર્કેટ યાર્ડમાં આજે મગફળીના ભાવ પ્રતિ મણ 1500 થી 1750 રૂપિયા સુધી બોલાયા હતા, જે સરકારે જાહેર કરેલા 1503 રૂપિયાના ટેકાના ભાવની આસપાસ અને કેટલાક સ્થળોએ તેનાથી વધુ છે. ઉપલબ્ધ ડેટા મુજબ પિયતવાળી મગફળીનું ઉત્પાદન વીઘા દીઠ 8 થી 10 મણ અને બિન-પિયત (ચોમાસાના વરસાદ આધારિત) મગફળીનું ઉત્પાદન માત્ર 5 થી 6 મણ જ રહ્યું છે.
ગત વર્ષની સરખામણીએ આવકમાં ભારે ઘટાડો થવા છતાં ઊંચા ભાવ મળવાથી ખેડૂતોને આંશિક રાહત મળી છે, પરંતુ વ્યાપક નુકસાનને કારણે સૌરાષ્ટ્રના વિવિધ જિલ્લાઓ અને તાલુકાઓને દુષ્કાળગ્રસ્ત જાહેર કરવાની માંગ પણ જોર પકડી રહી છે.
ઘટતું ઉત્પાદન અને વરસાદની અછત આગામી દિવસોમાં કૃષિ અર્થતંત્ર માટે ચિંતાનો વિષય બન્યા છે. જો સરકાર દુષ્કાળગ્રસ્ત જાહેર કરીને યોગ્ય સહાય પેકેજ કે રાહત નહીં આપે, તો ખેડૂતોની આર્થિક સ્થિતિ વધુ કફોડી બની શકે છે.