પાણીપૂરી ભારતના સૌથી લોકપ્રિય સ્ટ્રીટ ફૂડમાંની એક છે. તેની અસલી મજા કુરકુરી પૂરીમાં ભરાતા ખટ-મીઠા અને તીખા પાણીથી જ આવે છે. જો તમને પણ ઠેલા કે દુકાન પર મળતા આ પાણીનો સ્વાદ ગમે છે, તો હવે તેને ઘરે જ સરળતાથી બનાવી શકાય છે. ફુદીનો, ધાણા, લીલા મરચાં અને થોડા મસાલાઓની મદદથી તમે થોડી જ મિનિટોમાં બજાર જેવું ચટપટું પાણી તૈયાર કરી શકો છો.
આ પાણી માત્ર એક જ સ્વાદનું હોતું નથી. સામાન્ય રીતે લોકોને તીખું અને ખાટું-મીઠું પાણી પસંદ આવે છે, પરંતુ તેમાં થોડો ફેરફાર કરીને વરિયાળી, હિંગ કે કાચી કેરીના સ્વાદવાળું પાણી પણ બનાવી શકાય છે. જો તમે ઘરે ચાટ પાર્ટી રાખી રહ્યા હો, તો અલગ-અલગ સ્વાદનું પાણી પકોડીને વધુ ખાસ બનાવી શકે છે.
પાણીપૂરીમાં નાની અને કુરકુરી પૂરીને વચ્ચેથી થોડી તોડીને તેમાં બાફેલા બટાકા કે ચણાનો મસાલો ભરવામાં આવે છે. ત્યાર બાદ તેમાં ચટપટું પાણી ઉમેરવામાં આવે છે. આ મસાલેદાર પાણીને ગોલગપ્પાનું પાણી કહેવામાં આવે છે. તેનો સ્વાદ તીખો, ખાટો, મીઠો કે આ બધાનું મિશ્રણ હોઈ શકે છે.
ઘરે મસાલેદાર પાણી બનાવવા માટે તાજા ફુદીના અને ધાણાના પાન જરૂરી છે. લીલા મરચાં, થોડું આદુ અને લીંબુ ઉમેરી શકાય છે. સ્વાદ વધારવા માટે આમલીની પેસ્ટ, કાળું મીઠું, શેકેલું જીરું પાવડર, ચાટ મસાલો, કાળા મરી પાવડર અને થોડી ખાંડનો ઉપયોગ કરો. છેલ્લે બુંદી ઉમેરવાથી પાણીનો સ્વાદ વધી શકે છે. ફુદીનો અને ધાણા તાજા હોય તેની ખાતરી કરવી મહત્વપૂર્ણ છે, કારણ કે તાજા લીલા પાંદડાથી બનેલું મિશ્રણ પાણીના સ્વાદમાં નોંધપાત્ર ફરક પાડે છે.
સૌપ્રથમ ફુદીનો, લીલા ધાણા, આદુ, લીલા મરચાં અને આમલીની પેસ્ટ બ્લેન્ડરમાં નાખો. તેને સારી રીતે પીસીને ચીકણી પેસ્ટ તૈયાર કરી લો. આ પેસ્ટને એક મોટા વાસણ કે જારમાં કાઢો. તેમાં કાળું મીઠું, શેકેલું જીરું પાવડર, ચાટ મસાલો, મરી પાવડર અને થોડી ખાંડ નાખો. હવે તેમાં જરૂરિયાત મુજબ પાણી ઉમેરો અને બધું સારી રીતે મિક્સ કરો. છેલ્લે બુંદી નાખી શકો છો. પાણી બનાવવા માટે હૂંફાળા પાણીની જગ્યાએ સામાન્ય તાપમાનવાળું અથવા ઠંડું પાણી વાપરવું વધુ સારું રહે છે. ખાસ કરીને ઉનાળામાં ઠંડું ગોલગપ્પાનું પાણી વધુ સ્વાદિષ્ટ લાગે છે.
પાણી બનાવીને તરત પીવાના બદલે તેને કેટલાક કલાક ફ્રિજમાં રાખવું સારું રહે છે. લગભગ 6 થી 7 કલાક ઠંડું કરવાથી તેમાં નાખેલા મસાલા અને બીજી સામગ્રીનો સ્વાદ સારી રીતે ભળી જાય છે. ત્યાર બાદ પૂરી પીરસતી વખતે પાણી વધુ ચટપટું અને સ્વાદિષ્ટ લાગશે. પીરસતી વખતે કાળું મીઠું કે લાલ મરચું પાવડર તમારી પસંદગી મુજબ વધારી શકાય છે. જો તમને વધુ તીખો સ્વાદ પસંદ હોય, તો લીલા મરચાં અને મરીની માત્રા થોડી વધારી શકાય છે.
જો તમે વારંવાર ગોલગપ્પાનું પાણી બનાવો છો, તો તેનો મસાલો પહેલેથી તૈયાર કરીને રાખી શકાય છે. તેના માટે સૂકી કેરીનો પાવડર, શેકેલું જીરું પાવડર, લાલ મરચું પાવડર, મરી પાવડર, સોફ્ટ પાવડર, કાળું મીઠું, સાદું મીઠું અને થોડી હિંગ લો. બધા મસાલાઓને સારી રીતે મિક્સ કરીને એરટાઇટ જારમાં મૂકી દો. હવે જ્યારે પણ ગોલગપ્પાનું પાણી બનાવવું હોય, ત્યારે લીલા ધાણા, ફુદીનો, લીલા મરચાં અને થોડું આદુ પીસીને તેમાં પાણી અને તૈયાર મસાલો મિક્સ કરી શકો છો. તેનાથી ઓછા સમયમાં ચટપટું પાણી તૈયાર થઈ જશે.
જો હર વખતે એક જ સ્વાદનું પાણી પસંદ ન હોય, તો તેમાં થોડો પ્રયોગ કરી શકાય છે. વરિયાળી, હિંગ અને કાચી કેરીના સ્વાદવાળું પાણી પણ ગોલગપ્પા સાથે સારું લાગે છે. ખાસ કરીને ઉનાળામાં કાચી કેરીથી તૈયાર પાણી એક અલગ પ્રકારની ખટાશ આપે છે. ગોલગપ્પાનું પાણી ફ્રિજમાં લગભગ ત્રણ દિવસ સુધી એરટાઇટ કન્ટેનરમાં રાખી શકાય છે, જોકે સ્વાદ અને તાજગી માટે તેનો જલદી ઉપયોગ કરવો વધુ સારો રહે છે.