ભારતના પૂર્વ લેગ સ્પિનર નરેન્દ્ર હિરવાણીનો આજે 56મો જન્મદિવસ છે. 18 ઓક્ટોબર 1968ના રોજ જન્મેલા હિરવાણીએ 1988માં મદ્રાસ (હવે ચેન્નઈ) ખાતે વેસ્ટ ઈન્ડિઝ સામેની પોતાની પ્રથમ ટેસ્ટ મેચમાં 16 વિકેટ ઝડપીને ઈતિહાસ રચ્યો હતો. માત્ર 19 વર્ષની ઉંમરે તેમણે કરેલું આ પ્રદર્શન આજે પણ ટેસ્ટ ક્રિકેટમાં ડેબ્યૂ પર સૌથી વધુ વિકેટ લેવાનો વર્લ્ડ રેકોર્ડ છે, જે 38 વર્ષ પછી પણ કોઈ તોડી શક્યું નથી.
તે મેચમાં હિરવાણીએ પ્રથમ ઈનિંગમાં 61 રન આપીને 8 વિકેટ ઝડપી હતી, અને બીજી ઈનિંગમાં 75 રન આપીને 8 વિકેટ લીધી હતી. આમ, મેચમાં કુલ 136 રન આપીને 16 વિકેટ લઈને તેમણે ભારતની જીતમાં નિર્ણાયક ભૂમિકા ભજવી હતી. બીજી ઈનિંગમાં વિકેટકીપર કિરણ મોરેએ તેમના બોલ પર પાંચ બેટ્સમેનોને સ્ટમ્પ આઉટ કર્યા હતા, જે પોતે એક અસાધારણ સિદ્ધિ ગણાય છે.
ડેબ્યૂ ટેસ્ટમાં સૌથી વધુ વિકેટ લેવાની યાદીમાં હિરવાણી હજુ પણ પ્રથમ સ્થાને છે. બીજા ક્રમે ઓસ્ટ્રેલિયાના બોબ મેસી છે, જેમણે 1972માં લોર્ડ્સમાં ઈંગ્લેન્ડ સામે 137 રન આપીને 16 વિકેટ લીધી હતી. ત્રીજા ક્રમે ઈંગ્લેન્ડના ફ્રેડરિક માર્ટિન છે, જેમણે 1890માં ઓવલમાં ઓસ્ટ્રેલિયા સામે 102 રન આપીને 12 વિકેટ ઝડપી હતી.
હિરવાણીના નામે ટેસ્ટ ક્રિકેટમાં બીજો એક અનોખો રેકોર્ડ પણ છે. 1990માં ઈંગ્લેન્ડ સામે ઓવલ ટેસ્ટમાં તેમણે વચ્ચે કોઈ બ્રેક લીધા વિના સતત 59 ઓવર બોલિંગ કરી હતી. આ દરમિયાન તેમણે 18 મેડન ઓવર ફેંકી હતી અને 137 રન આપીને 1 વિકેટ ઝડપી હતી. સતત 59 ઓવર બોલિંગ કરવાનો આ રેકોર્ડ અત્યાર સુધી અતૂટ છે અને તેમની સહનશક્તિ તથા લાંબા સમય સુધી બોલિંગ કરવાની ક્ષમતા દર્શાવે છે.
શરૂઆતની ચાર ટેસ્ટમાં 36 વિકેટ લેનાર હિરવાણી પાસેથી લાંબી કારકિર્દીની અપેક્ષા હતી, પરંતુ ભારતીય ઉપખંડની બહારની પરિસ્થિતિઓમાં તેમને સંઘર્ષ કરવો પડ્યો. આગળની 9 ટેસ્ટ વિદેશી ધરતી પર રમાઈ, જેમાં તેમણે માત્ર 21 વિકેટ લીધી અને તેમની બોલિંગ એવરેજ 59 રહી. અનિલ કુંબલેના આગમન સાથે ટીમમાં તેમની નિયમિત તકો પણ ઘટી ગઈ.
નરેન્દ્ર હિરવાણીની આંતરરાષ્ટ્રીય કારકિર્દી 1988થી 1996 સુધી ચાલી. તેમણે ભારત માટે 17 ટેસ્ટમાં 66 વિકેટ (એવરેજ 30.10) અને 18 વન-ડેમાં 23 વિકેટ (એવરેજ 31.26) લીધી હતી. ડેબ્યૂ ટેસ્ટની ઐતિહાસિક સિદ્ધિ અને સતત 59 ઓવર બોલિંગનો રેકોર્ડ તેમને ક્રિકેટ ઈતિહાસમાં ચિરસ્મરણીય બનાવે છે.