સત્ય. સાહસ. સંકલ્પ.

આસિમ મુનીર દુનિયાના સૌથી પ્રભાવશાળી મુસ્લિમ કેવી રીતે બન્યા? યાદીમાં એકમાત્ર ભારતીય મૌલાના મદની કોણ?

આસિમ મુનીર દુનિયાના સૌથી પ્રભાવશાળી મુસ્લિમ કેવી રીતે બન્યા? યાદીમાં એકમાત્ર ભારતીય મૌલાના મદની કોણ?

પાકિસ્તાનના ફિલ્ડ માર્શલ આસિમ મુનીર અને વડાપ્રધાન શહબાઝ શરીફને 'ધ મુસ્લિમ 500' યાદીમાં 2027માં પ્રથમ ક્રમે રાખવામાં આવ્યા છે. આ યાદીમાં મુસ્લિમ દુનિયાના સૌથી પ્રભાવશાળી 500 લોકોનો સમાવેશ થાય છે. તેમાં ટોચના 50ને ક્રમાંક આપવામાં આવે છે, જ્યારે બાકીના 450ને વિવિધ શ્રેણીઓમાં સ્થાન આપવામાં આવે છે.

આ યાદી કોણ બનાવે છે, મુનીર અને શહબાઝ ટોચ પર કેવી રીતે પહોંચ્યા અને તેમાં ભારતમાંથી એકમાત્ર મૌલાના મહમૂદ મદની કેમ સામેલ છે, તે સમજીએ.

1. યાદી કોણ બનાવે છે અને તેમાં કોણ છે?

1980માં જોર્ડનના રાજા હુસૈન બિન તલાલે 'રોયલ આલ અલ-બૈત ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ફોર ઇસ્લામિક થોટ' (RABIIT)ની સ્થાપના કરી. તેનો હેતુ ઇસ્લામનો પ્રચાર-પ્રસાર અને મુસ્લિમોમાં એકતા વધારવાનો છે. 2007માં RABIIT સાથે જોડાયેલા 'રોયલ ઇસ્લામિક સ્ટ્રેટેજિક સ્ટડીઝ' (RISSC)ની શરૂઆત થઈ. આ જ કેન્દ્ર 2009થી દર વર્ષે 'ધ મુસ્લિમ 500' યાદી બહાર પાડે છે.

યાદીમાં સામેલ બાકીના 450 લોકોને 13 શ્રેણીઓમાં વહેંચવામાં આવે છે. 'કલા અને સંસ્કૃતિ' શ્રેણીમાં ભારતમાંથી શાહરુખ ખાન, આમિર ખાન, સલમાન ખાન, શબાના આઝમી અને એ. આર. રહેમાનનો સમાવેશ થાય છે. આ ઉપરાંત AIMIMના પ્રમુખ અસદુદ્દીન ઓવૈસી, ઉદ્યોગપતિ અઝીમ પ્રેમજી અને દાઉદી વહોરા સમુદાયના ધર્મગુરુ સૈયદના મુફદ્દલ સૈફુદ્દીન પણ 500ની યાદીમાં સામેલ છે.

સોશિયલ મીડિયા પર સૌથી વધુ ફોલોઅર્સ ધરાવતા લોકોની શ્રેણીમાં પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદીનું નામ 21મા ક્રમે છે. આ શ્રેણીમાં બિન-મુસ્લિમ પણ સામેલ હોઈ શકે છે.

ગયા વર્ષની યાદીમાં આસિમ મુનીર અને શહબાઝ શરીફને ટોચના 50માં સ્થાન મળ્યું નહોતું.

2. મુનીર અને શહબાઝને પ્રથમ ક્રમ કેમ મળ્યો?

આનું સૌથી મોટું કારણ 'મક્કા પેક્ટ' છે. 7 ઓગસ્ટ 2026ના રોજ પાકિસ્તાન, સાઉદી અરેબિયા અને તુર્કીએ મક્કામાં સંયુક્ત સંરક્ષણ કરાર પર હસ્તાક્ષર કર્યા. તેમાં જોગવાઈ છે કે કોઈ એક દેશ પરનો હુમલો ત્રણેય દેશો પરનો હુમલો ગણાશે.

યાદીમાં લખ્યું છે: 'આ પેક્ટ સાઉદી અરેબિયાની સંપત્તિ, તુર્કીની અદ્યતન ટેક્નોલોજી અને ઉત્પાદન ક્ષમતા તથા પાકિસ્તાનની મજબૂત સેનાને એકસાથે લાવે છે. આ પેક્ટે વિસ્તારની રાજનીતિને સંપૂર્ણપણે બદલી નાખી છે. આ ગઠબંધનને ઓળખ આપતા, 2027ની આવૃત્તિ તેના નેતાઓને યાદીમાં સૌથી ઉપર સન્માન આપે છે.'

ભલે સૌને સંયુક્ત રીતે પ્રથમ ક્રમે રાખવામાં આવ્યા છે, પરંતુ યાદીમાં પ્રથમ ક્રમ ત્રણ વખત લખાયો છે: પહેલા સાઉદીના બંને નેતાઓ, પછી પાકિસ્તાન અને પછી તુર્કીના રાષ્ટ્રપતિ. આ જ ક્રમ તસવીરોમાં પણ જોવા મળે છે.

'ધ મુસ્લિમ 500'માં મુનીરના પરિચયમાં લખ્યું છે: 'સૈયદ આસિમ મુનીર દુનિયાની છઠ્ઠી સૌથી મોટી સેના અને એકમાત્ર ઇસ્લામિક પરમાણુ શક્તિની કમાન સંભાળી રહ્યા છે. મે 2025માં ફીલ્ડ માર્શલના 5-સ્ટાર રેન્ક પર પહોંચ્યા બાદ મુનીરે પાકિસ્તાન પર રાજકીય, સૈન્ય અને બંધારણીય નિયંત્રણનું એવું મજબૂત સ્તર સ્થાપિત કર્યું છે, જે અગાઉ ક્યારેય નહોતું. તેના કારણે 2027માં ઇસ્લામિક દુનિયામાં તેમનો પ્રભાવ સૌથી વધુ થઈ શકે છે.'

3. શાહરુખ અને સલમાનથી પણ ઉપર સ્થાન પામેલા મૌલાના મદની કોણ છે?

62 વર્ષીય મૌલાના મહમૂદ મદની 2021થી જમિયત ઉલેમા-એ-હિંદ (JUH)ના રાષ્ટ્રીય અધ્યક્ષ છે. આ સંગઠનની શરૂઆત 1919માં દેવબંદી મુસ્લિમોએ કરી હતી. તેનું કામ મુસ્લિમોને ધાર્મિક શિક્ષણ આપવું, સામાજિક-ધાર્મિક હિતોની હિમાયત કરવી અને વક્ફ જેવા મુદ્દાઓ પર મુસ્લિમોનો પક્ષ રજૂ કરવાનું છે. મદનીએ 1992માં દારુલ ઉલૂમ દેવબંદમાંથી ઇસ્લામિક અભ્યાસ કર્યો હતો. તેઓ 2020થી 2021 સુધી JUHના મહાસચિવ રહ્યા હતા. તેઓ 2006થી 2012 સુધી રાજ્યસભાના સાંસદ પણ રહ્યા છે.

2022માં મદનીએ કહ્યું હતું, 'અપમાનિત થઈને મૌન થઈ જવું કોઈ મુસ્લિમો પાસેથી શીખે. અમે મુશ્કેલી સહન કરી લઈશું, પરંતુ દેશનું નામ ખરાબ થવા નહીં દઈએ.'

મદનીએ CAA અને NRCના મુદ્દે ખુલ્લેઆમ સરકારનો વિરોધ કર્યો હતો. જ્ઞાનવાપી મામલે મુસ્લિમોને રસ્તા પર ન ઉતરવાની અપીલ કરી હતી.

યાદીમાં મદનીને પ્રભાવશાળી મુસ્લિમ ગણાવવા પાછળ ત્રણ મુખ્ય બાબતો લખવામાં આવી છે: પ્રથમ, મદની જમિયતનો સૌથી મોટો વૈશ્વિક ચહેરો છે. JUHની સ્થાપના કરનારા દેવબંદના વિદ્વાનોનું માનવું હતું કે લોકતાંત્રિક દેશમાં કોઈ એક ધર્મને કારણે ભેદભાવ ન થવો જોઈએ.