કઝાકિસ્તાનની રાજધાની અસ્તાનામાં યોજાયેલી વુમન્સ વર્લ્ડ રેસલિંગ ચેમ્પિયનશિપમાં ભારતની મનીષા ભાનવાલાએ 59 કિલોગ્રામ વજન વર્ગની ફાઇનલમાં અમેરિકાની એબિગેલ નેટને 8-6થી હરાવીને ગોલ્ડ મેડલ જીત્યો છે. આ સાથે 29 વર્ષીય મનીષા વર્લ્ડ રેસલિંગ ચેમ્પિયનશિપમાં ગોલ્ડ જીતનારી પ્રથમ ભારતીય મહિલા પહેલવાન બની છે.
મુકાબલામાં મનીષા એક સમયે 1-5થી પાછળ હતી, પરંતુ તેણે છેલ્લી ત્રણ મિનિટમાં સાત પોઇન્ટ મેળવીને મુકાબલો પોતાના નામે કરી લીધો. આ જીત સાથે મનીષાએ તેના પિતા સુરેશનું સપનું પૂરું કર્યું છે. તેમના પિતા ઇચ્છતા હતા કે તેમની દીકરી એક દિવસ વર્લ્ડ રેસલિંગ ચેમ્પિયન બને. 17 એપ્રિલ 2022ના રોજ હાર્ટ એટેકને કારણે તેમનું નિધન થયું હતું.
મહિલા કુસ્તીની પ્રથમ વર્લ્ડ ચેમ્પિયનશિપ 1987માં યોજાઈ હતી. 2021માં અંશુ મલિકે પ્રથમ વખત કોઈ ભારતીય મહિલા પહેલવાન તરીકે વર્લ્ડ ચેમ્પિયનશિપની ફાઇનલ રમી હતી અને સિલ્વર મેડલ જીત્યો હતો. આ વખતે ભારતને એકસાથે બે ગોલ્ડ મેડલ જીતવાની તક મળી હતી. 50 કિલોગ્રામ વર્ગમાં નીલમ સિહાગ અને 76 કિલોગ્રામ વર્ગમાં કાજલ ઢોચક ફાઇનલ સુધી પહોંચી હતી, પરંતુ બંનેએ સિલ્વર મેડલથી સંતોષ માનવો પડ્યો.
આ પહેલાં સિનિયર વર્લ્ડ રેસલિંગ ચેમ્પિયનશિપમાં ભારત માટે ગોલ્ડ મેડલ જીતનારા એકમાત્ર પહેલવાન સુશીલ કુમાર હતા. તેમણે 2010માં આ સિદ્ધિ મેળવી હતી.
મનીષાના કુસ્તીમાં આવવાની શરૂઆત તેમના પિતા સુરેશના કારણે થઈ હતી. 2013માં તેમણે દીકરીને ફિટનેસ સુધારવા માટે કુસ્તીના ટ્રેનિંગ કેમ્પમાં મોકલી હતી. ધીમે-ધીમે કુસ્તી મનીષા માટે ફિટનેસથી આગળ વધીને કારકિર્દી બની ગઈ. આ સફરમાં રોહતકનું છોટૂરામ અખાડું અને કોચ મંદીપ સિંહ મહત્વપૂર્ણ રહ્યા. મનીષાએ જાપાની કોચ કોસેઈ અકાઈશીના માર્ગદર્શન હેઠળ પણ પોતાની કુસ્તીની ટેકનિક પર કામ કર્યું.
મનીષા માટે 2026નું વર્ષ સરળ રહ્યું નથી. એશિયન ગેમ્સમાં તેમણે 57 કિલોગ્રામ વર્ગમાં ભાગ લીધો હતો. ક્વાર્ટર ફાઇનલમાં તેમને જાપાનની અકારી ફુજિનામી સામે 0-3થી હારનો સામનો કરવો પડ્યો. વર્લ્ડ ચેમ્પિયનશિપ માટે તેમણે 59 કિલોગ્રામ વર્ગ પસંદ કર્યો. આ પહેલાં તેઓ 62 કિલોગ્રામ વર્ગમાં પણ રમી ચૂકી છે.
ફાઇનલ સુધીની સફરમાં મનીષાએ સતત ત્રણ મુકાબલા જીત્યા. તેમણે કેનેડાની લૉરેન્સ બ્યુરેગાર્ડને પિનફૉલથી હરાવી. ક્વાર્ટર ફાઇનલમાં મંગોલિયાની બોલોરતુયા ખુરેલખૂને 6-0થી માત આપી. ત્યારબાદ સેમિફાઇનલમાં યજમાન કઝાકિસ્તાનની અલ્ટિન શાગાયેવાને 10-0થી હરાવીને ફાઇનલમાં સ્થાન બનાવ્યું.