ગુજરાતના મહુડી ગામમાં જૈન તીર્થસ્થળ છે, જ્યાં ઘંટાકર્ણ વીર દેવ બિરાજમાન છે. દર વર્ષે કાળી ચૌદસના દિવસે તેમની પૂજા થાય છે. આ વર્ષે કાળી ચૌદસ 7 નવેમ્બરે છે. આ દિવસે હવન, વરખ પૂજા, મુગટ ચડાવવા અને આરતી જેવી વિધિઓ માટે લાખો-કરોડોની બોલી બોલાય છે.
ઘંટાકર્ણ વીર દેવ કોણ છે? જૈન ધર્મમાં 52 વીર દેવતાઓ છે, જેમાં ઘંટાકર્ણ ત્રીસમા વીર છે. પૂર્વ જન્મમાં તેઓ મહાબલ નામના ક્ષત્રિય રાજા હતા. તેમનું રાજ્ય ઉત્તર પ્રદેશના શ્રીનગરમાં શ્રી નામના પર્વત પર હતું. ત્યાં જૈનોના 23 જિનાલય હતા. યાત્રાળુઓને જંગલી પ્રાણીઓ અને લૂંટારાઓથી બચાવવા માટે મહાબલ રાજા તીર-કમાન સાથે રક્ષા કરતા.
જૈન ગ્રંથોમાં ઘંટાકર્ણ વીરનો ઉલ્લેખ છે. જૈન સમાજ તેમને ક્ષેત્રપાલ અને રક્ષક દેવતા માને છે. હિન્દુ ધર્મમાં પણ તેમને ક્ષેત્રપાલ માનવામાં આવે છે. ઉત્તરાખંડમાં બદ્રીનાથ ધામના ક્ષેત્રપાલ ઘંટાકર્ણ છે. કોણાર્ક સૂર્યમંદિરમાં પણ તેમની કોતરણી છે.
મહુડીનું પ્રાચીન નામ મધુપુરી હતું. તે સાબરમતી નદીના કિનારે આવેલું છે. અહીં 1250 વર્ષ જૂનું પદ્મપ્રભસ્વામી જિનાલય છે. જૈનાચાર્ય બુદ્ધિસાગરસૂરિશ્વરજી મહારાજે ઘંટાકર્ણ વીરને પ્રગટ કર્યા હતા. તેમણે 12 દિવસમાં મૂર્તિ કંડારાવી અને પાંચ બાળાઓના હસ્તે મંદિરમાં પધરાવી.
મહુડીમાં ઘંટાકર્ણ વીરની પૂજા ફક્ત કાળી ચૌદસના દિવસે જ થાય છે. આ દિવસે ભક્તો મોટી સંખ્યામાં ઉમટી પડે છે. હવનમાં બેસવા, વરખ પૂજા કરવા, મુગટ ચડાવવા અને આરતી કરવા માટે ભાવિકો લાખો-કરોડોની બોલી બોલાવે છે. આ પરંપરા વર્ષોથી ચાલી આવે છે.
મહુડીનો સુખડી પ્રસાદ ખૂબ પ્રખ્યાત છે, પરંતુ તેને મંદિરની બહાર લઈ જવાની મનાઈ છે. માન્યતા છે કે પ્રસાદ મંદિર પરિસરમાં જ લેવો જોઈએ. આ પરંપરા પાછળ ધાર્મિક શ્રદ્ધા છે.