સૌરાષ્ટ્રની પ્રખ્યાત કેસર કેરી સામાન્ય રીતે ઉનાળાની સિઝનમાં બજારમાં આવે છે. પરંતુ આ વર્ષે પોરબંદરમાં ઓક્ટોબર મહિનામાં જ કેસર કેરીની આવક થતાં વેપારીઓ અને ખેડૂતો આશ્ચર્યમાં મુકાયા છે. સામાન્ય સિઝનથી લગભગ 6 મહિના વહેલી આવેલી આ કેરીની પોરબંદર કૃષિ ઉત્પન્ન બજાર સમિતિ (APMC) માર્કેટ યાર્ડમાં હરાજી કરવામાં આવી હતી. જેમાં 10 કિલોના એક બોક્સનો ભાવ ₹14,500 સુધી પહોંચ્યો હતો.
પોરબંદર APMC માર્કેટ યાર્ડમાં કેસર કેરીનાં કુલ 4 બોક્સ હરાજી માટે આવ્યાં હતાં. આ ચારેય બોક્સનો સંયુક્ત હરાજી ભાવ ₹53,500 રહ્યો હતો. તેમાં હનુમાનગઢ ગામના બગીચામાંથી આવેલા 10 કિલોના એક બોક્સે ખાસ ધ્યાન ખેંચ્યું હતું. હરાજી દરમિયાન આ બોક્સ માટે ખરીદદારો વચ્ચે બોલી લાગી હતી અને અંતે તે ₹14,500માં વેચાયું હતું.
માર્કેટ યાર્ડના સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, કેસર કેરીનાં 3 બોક્સ રાણાવાવ વિસ્તારમાંથી, જ્યારે એક બોક્સ હનુમાનગઢ ગામના બગીચામાંથી આવ્યું હતું. સિઝન પહેલાં જ કેરીની આવક થતાં ખેડૂતો અને વેપારીઓ તેને જોવા માટે એકત્ર થયા હતા.
સામાન્ય રીતે કેસર કેરીના વૃક્ષોમાં ડિસેમ્બર અને જાન્યુઆરી દરમિયાન ફૂલ આવે છે. ત્યારબાદ માર્ચ અને એપ્રિલ મહિનામાં કેરી પાકીને તૈયાર થાય છે. જોકે, આ વર્ષે કેરીની સામાન્ય પ્રક્રિયામાં ફેરફાર જોવા મળ્યો છે.
અપૂરતો ચોમાસાનો વરસાદ અને અસામાન્ય રીતે ઊંચા તાપમાનને કારણે કેરીના ફૂલ આવવાની અને ફળ તૈયાર થવાની પ્રક્રિયા પર અસર પડી હોવાની શક્યતા વ્યક્ત કરવામાં આવી રહી છે. આ પરિસ્થિતિને કારણે કેસર કેરી સામાન્ય સમય કરતાં લગભગ 6 મહિના વહેલી પાકી હોવાનો અંદાજ છે.
સિઝન પહેલાં કેસર કેરીની આવક થવાથી બાગાયત ક્ષેત્ર સાથે જોડાયેલા નિષ્ણાતો અને બગીચાના માલિકોમાં પણ આશ્ચર્ય જોવા મળી રહ્યું છે. બદલાતી હવામાનની પેટર્ન સૌરાષ્ટ્રમાં કેરીના પરંપરાગત ઉત્પાદન ચક્રને કેવી અસર કરી રહી છે, તે અંગે ચર્ચા શરૂ થઈ છે.
જોકે, વહેલી કેરીની આવક પાછળનું ચોક્કસ કારણ જાણવા માટે હવામાન અને બાગાયત સંબંધિત પરિબળોનું વધુ મૂલ્યાંકન જરૂરી છે. હાલ પોરબંદરમાં થયેલી આ હરાજીએ સૌરાષ્ટ્રની કેસર કેરીને લઈને સૌનું ધ્યાન ખેંચ્યું છે.