સત્ય. સાહસ. સંકલ્પ.

ભારત યુરોપનો સૌથી મોટો ડીઝલ સપ્લાયર: રશિયા-અમેરિકાની નિકાસમાં ઘટાડો

ભારત યુરોપનો સૌથી મોટો ડીઝલ સપ્લાયર: રશિયા-અમેરિકાની નિકાસમાં ઘટાડો

વૈશ્વિક તણાવ અને પુરવઠાની અડચણો વચ્ચે ભારત યુરોપ માટે ડીઝલનો સૌથી મોટો સપ્લાયર બન્યો છે. ઓગસ્ટ 2026માં બાબ-અલ-મંડેબ સ્ટ્રેટ મારફતે યુરોપ પહોંચેલા કુલ ડીઝલમાંથી લગભગ 60 ટકા જથ્થો ભારતીય રિફાઇનરીઓ દ્વારા પૂરો પાડવામાં આવ્યો છે.

વોર્ટેક્સા (Vortexa)ના આંકડા અને પીટીઆઈના રિપોર્ટ મુજબ, આ સમયગાળામાં આ માર્ગે દરરોજ લગભગ 2,00,000 બેરલ ડીઝલ કે ગેસ ઓઇલની હેરફેર થઈ હતી, જેમાં ભારતીય હિસ્સો સૌથી વધુ હતો.

ભારત વાર્ષિક 258.1 મિલિયન ટનની રિફાઇનિંગ ક્ષમતા સાથે વિશ્વનો ચોથો સૌથી મોટો રિફાઇનર છે. ઘરેલું માગ કરતાં વધુ ઉત્પાદન ક્ષમતા હોવાથી ભારત આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં મહત્ત્વનો ભાગીદાર બની રહ્યું છે. નાણાકીય વર્ષ 2025-26માં ભારતે 61.5 મિલિયન ટન રિફાઇન્ડ પેટ્રોલિયમ ઉત્પાદનોની નિકાસ કરી હતી.

તેની સામે, રશિયા-યુક્રેન યુદ્ધ અને ડ્રોન હુમલાને કારણે રશિયન ડીઝલ નિકાસમાં ભારે ઘટાડો થયો છે. ઓગસ્ટના પ્રથમ 25 દિવસમાં રશિયાની દરિયાઈ માર્ગે ડીઝલ નિકાસ ઘટીને સરેરાશ 1,50,000 બેરલ પ્રતિદિન થઈ ગઈ હતી, જે ગયા વર્ષ કરતાં દરરોજ 6,10,000 બેરલ ઓછી છે. જુલાઈ અને ઓગસ્ટમાં રશિયન રિફાઇનરીઓ પર લગભગ 32 ડ્રોન હુમલા થયા હતા. 2,60,000 બેરલ પ્રતિદિન ક્ષમતા ધરાવતી 'પર્મ રિફાઇનરી' પરના હુમલા બાદ તેની ક્ષમતા માત્ર 28 ટકા જ કાર્યરત રહી છે.

મધ્ય પૂર્વના તણાવ અને અન્ય પુરવઠાની અડચણો વચ્ચે યુરોપને થતી અમેરિકન ડીઝલની સપ્લાય પણ ધીમી પડી છે. આ પરિસ્થિતિમાં ભારતે પોતાની સ્થિતિ મજબૂત કરી છે, જે દેશની રિફાઇનિંગ ક્ષમતા અને વ્યૂહાત્મક યોજનાનું પરિણામ માનવામાં આવે છે.