આંતરરાષ્ટ્રીય ક્રિકેટ પરિષદ (ICC)એ ક્રિકેટના કાયદા અને રમતની શરતોમાં મહત્વપૂર્ણ ફેરફારોની જાહેરાત કરી છે. આ નવા નિયમો 1 ઓક્ટોબર, 2026થી અથવા તે પછી શરૂ થતી બધી આંતરરાષ્ટ્રીય શ્રેણીઓ પર લાગુ પડશે. ચાલુ શ્રેણીઓ જૂના નિયમો હેઠળ જ પૂરી થશે. એટલે કે, ભારતીય ટીમ વેસ્ટ ઇન્ડીઝ સામે રમી રહેલી વનડે શ્રેણી પર આ નવા નિયમો લાગુ પડશે નહીં.
બધા ફોર્મેટ માટેના મુખ્ય નિયમો
સમય બગાડવા બદલ બેટ્સમેનને 5 રનનો દંડ: જો કોઈ બેટ્સમેન નિર્ધારિત સમય મર્યાદામાં બોલનો સામનો કરવામાં નિષ્ફળ જાય, તો ફિલ્ડિંગ ટીમને પહેલા ગુના માટે ચેતવણી, બીજા ગુના માટે અંતિમ ચેતવણી અને દરેક અનુગામી ગુના માટે 5 રનનો દંડ આપવામાં આવશે. વારંવાર ગુના કરવા પર આચારસંહિતા હેઠળ કાર્યવાહી પણ થઈ શકે છે.
મહિલા અને જુનિયર ક્રિકેટના બોલ માટે નવા ધોરણો: પુરુષોના ક્રિકેટની જેમ હવે મહિલા અને જુનિયર ક્રિકેટ માટે બોલના વજન અને કદની ત્રણ અલગ અલગ શ્રેણીઓ રહેશે. પહેલાં ઉત્પાદકો ઘણીવાર બંને માટે સમાન બોલ બનાવતા હતા, પણ હવે મહિલા ક્રિકેટ માટે વધુ કડક સહનશીલતા મર્યાદા લાગુ કરવામાં આવી છે.
ઓવરથ્રો અને મિસફિલ્ડ માટેના નવા નિયમો: ફક્ત રન અટકાવવા કે રન-આઉટ કરાવવાના ઇરાદાથી બોલને સ્ટમ્પ તરફ ફેંકવાને ઓવરથ્રો ગણવામાં આવશે. બોલને રોકતી વખતે કે બીજા ફિલ્ડરને પાસ કરતી વખતે થયેલી ભૂલને ઓવરથ્રો નહીં, પણ મિસફિલ્ડ ગણવામાં આવશે.
ડેડ બોલ પર અમ્પાયરનો નિર્ણય: બોલ ક્યારે ડેડ કે સેટલ થશે તે નક્કી કરવાની અમ્પાયરને હવે સંપૂર્ણ સ્વતંત્રતા હશે. બોલ હવે બોલર કે વિકેટકીપરના હાથમાં રહેવાની જરૂર નથી, જેથી રોમાંચક અંતિમ ક્ષણો દરમિયાન સ્પષ્ટતા સુનિશ્ચિત થાય.
રન-આઉટ અને સ્ટમ્પિંગ માટે બોલ પર સંપૂર્ણ નિયંત્રણ જરૂરી: રન-આઉટ વિકેટ વખતે ફક્ત હાથથી બોલને સ્પર્શ કરવો પૂરતો નથી. ફિલ્ડર માટે બોલ પર સંપૂર્ણ નિયંત્રણ રાખવું ફરજિયાત બનાવવામાં આવ્યું છે.
ટેસ્ટ ક્રિકેટ માટે ખાસ ફેરફારો
ડે ટેસ્ટમાં પિંક બોલનો ઉપયોગ: નબળા પ્રકાશની સમસ્યા ઉકેલવા માટે બંને ટીમો ડે ટેસ્ટ મેચમાં પિંક બોલ વાપરવા પરસ્પર સહમત થઈ શકે છે. આ નિર્ણય મેચ શરૂ થાય તે પહેલાં લેવો પડશે અને સમગ્ર મેચ દરમિયાન ફક્ત પિંક બોલ જ વપરાશે. મેચની વચ્ચે રેડથી પિંક બોલ બદલવાની મંજૂરી રહેશે નહીં.
દિવસની છેલ્લી ઓવરમાં વિકેટ પડે તો રમત પૂરી થશે નહીં: જો દિવસની છેલ્લી ઓવરમાં વિકેટ પડે અને હજુ બોલ બાકી હોય, તો રમત સમાપ્ત થશે નહીં. બાકીના બોલ તે જ દિવસે ફેંકવામાં આવશે.
ODI અને T20ના નિયમો
નવો વાઈડ બોલ નિયમ હવે કાયમી: ક્રીઝ પર બેટ્સમેનની હિલચાલના આધારે બોલરોને રાહત આપતો નિયમ હવે કાયમી ધોરણે ઉમેરવામાં આવ્યો છે. ડિલિવરી સમયે બેટ્સમેનના શરૂઆતના પગની સ્થિતિને વાઈડ માટે સંદર્ભ બિંદુ ગણવામાં આવશે, ભલે બેટ્સમેન પછીથી ઓફ સ્ટમ્પ તરફ જાય.
ડ્રિંક્સ બ્રેક દરમિયાન હેડ કોચની મેદાનમાં એન્ટ્રી: ODI અને T20I બંનેમાં હેડ કોચને ડ્રિંક્સ બ્રેક દરમિયાન મેદાનમાં આવવા અને વ્યૂહરચના શેર કરવાની સત્તાવાર મંજૂરી આપવામાં આવી છે.
T20માં 15 મિનિટનો નિશ્ચિત બ્રેક: T20 આંતરરાષ્ટ્રીય મેચોમાં હવે બે ઇનિંગ્સ વચ્ચે 15 મિનિટનો બ્રેક રહેશે, જે સમયના બગાડના કિસ્સામાં ઘટાડીને 10 મિનિટ કરી શકાય છે.