સવારે ઉઠતાની સાથે કોફી પીવી ઘણા લોકોની રોજિંદી આદત છે. કામ દરમિયાન થાક લાગે ત્યારે પણ લોકો એક કપ કોફી પી લે છે. કોફીમાં કેફીન હોય છે, જે થોડા સમય માટે શરીરને વધુ સક્રિય અને મગજને સતર્ક રાખવામાં મદડ કરે છે. પરંતુ તેનો અર્થ એ નથી કે દિવસ દરમિયાન ગમે તેટલી કોફી પી શકાય. વધુ પડતું કેફીન લેવાથી બેચેની, ઊંઘ ખરાબ થવી અને હૃદયના ધબકારા ઝડપી થવા જેવી સમસ્યાઓ થઈ શકે છે. તેથી કોફીની માત્રાનું ધ્યાન રાખવું જરૂરી છે.
દિવસમાં કેટલી કોફી પીવી યોગ્ય છે?
અમેરિકન ફૂડ એન્ડ ડ્રગ એડમિનિસ્ટ્રેશન (FDA) અનુસાર, મોટાભાગના સ્વસ્થ પુખ્ત લોકો માટે દિવસમાં કુલ 400 મિલિગ્રામ સુધી કેફીન સામાન્ય રીતે નકારાત્મક અસરો સાથે જોડાયેલું નથી. આ માત્રા લગભગ 2થી 4 કપ કોફી જેટલી હોઈ શકે છે. જોકે, કોફીમાં કેફીનનું પ્રમાણ તેના પ્રકાર અને બનાવવાની રીત પર આધાર રાખે છે. તેથી દરેક કપમાં કેફીનની માત્રા એકસરખી હોતી નથી.
ચા, એનર્જી ડ્રિંક, ચોકલેટ અને કેટલીક દવાઓ દ્વારા પણ શરીરમાં કેફીન પહોંચે છે. આવી સ્થિતિમાં દિવસ દરમિયાન કેફીનના તમામ સ્ત્રોતોને ધ્યાનમાં રાખવા જરૂરી છે.
વધુ કોફી પીવાથી શું સમસ્યા થઈ શકે?
કેફીનની માત્રા વધુ થઈ જાય તો કેટલાક લોકોને બેચેની, હાથ ધ્રૂજવા, માથાનો દુખાવો, પેટ ખરાબ થવું અને હૃદયના ધબકારા ઝડપી થવાની સમસ્યા થઈ શકે છે. સૌથી સામાન્ય અસર ઊંઘ પર પડે છે. સાંજે અથવા રાત્રે વધુ કોફી પીવાથી ઊંઘવામાં મુશ્કેલી થઈ શકે છે અને ઊંઘની ગુણવત્તા પણ ખરાબ થઈ શકે છે.
દરેક વ્યક્તિનું શરીર કેફીનને અલગ રીતે સહન કરે છે. કેટલાક લોકોને એક કે બે કપ કોફી પીધા બાદ પણ સમસ્યા થઈ શકે છે, જ્યારે કેટલાક લોકો વધુ માત્રામાં પણ સામાન્ય અનુભવે છે. તેથી માત્ર કપની સંખ્યા જોવાને બદલે તમારા શરીર પર થતી અસરને પણ ધ્યાનમાં રાખવી જરૂરી છે.
કયા લોકોએ કોફી પીતી વખતે સાવચેતી રાખવી જોઈએ?
ગર્ભવતી મહિલાઓને કેફીનની માત્રા ઓછી રાખવાની સલાહ આપવામાં આવે છે. અમેરિકન કોલેજ ઑફ ઑબ્સ્ટેટ્રિશિયન્સ એન્ડ ગાયનેકોલોજિસ્ટ્સ (ACOG) અનુસાર, ગર્ભાવસ્થા દરમિયાન દરરોજ 200 મિલિગ્રામથી ઓછી કેફીન લેવી સામાન્ય રીતે સુરક્ષિત માનવામાં આવે છે.
આ ઉપરાંત, જે લોકોને ઊંઘની સમસ્યા, બેચેની, હૃદયના ધબકારા સંબંધિત તકલીફ અથવા કેફીન પ્રત્યે સંવેદનશીલતા હોય, તેમણે કોફીની માત્રા અંગે ડોક્ટરની સલાહ લેવી જોઈએ.
કોફી પીતી વખતે તેમાં ઉમેરવામાં આવતી ખાંડ અને ક્રીમની માત્રા પર પણ ધ્યાન આપવું જોઈએ. જો કોફી પીધા બાદ વારંવાર ઊંઘ ખરાબ થતી હોય અથવા હૃદયના ધબકારા ઝડપી અનુભવાતા હોય, તો કોફીની માત્રા ઘટાડવી વધુ યોગ્ય રહે છે.