હોર્મુઝ જળસંધિમાં શુક્રવારે એક ઓઇલ ટેન્કર પર મિસાઇલ હુમલો થયો હતો. આ ટેન્કરમાં પાંચ ભારતીય નાવિકો સવાર હતા. ઓમાનમાં ભારતીય દૂતાવાસે શનિવારે જણાવ્યું કે પાંચેય ભારતીય નાવિકોને સુરક્ષિત રીતે બચાવી લેવામાં આવ્યા છે.
આ નાવિકો કુવૈતના ધ્વજવાળા ટેન્કર ‘એમટી કાજિમાહ III’ પર સવાર હતા. જહાજ ક્રૂડ ઓઇલથી ભરેલું હતું અને આફ્રિકા તરફ જઈ રહ્યું હતું. હુમલો કોણે કર્યો તે અંગે હજુ કોઈ માહિતી મળી નથી.
ફેબ્રુઆરીથી અત્યાર સુધી હોર્મુઝમાં થયેલા હુમલાઓમાં 100થી વધુ ભારતીય નાવિકો પ્રભાવિત થયા છે, જ્યારે 11 ભારતીય નાવિકોના મોત થયા છે.
વિદેશ મંત્રાલયના પ્રવક્તા રણધીર જયસ્વાલે મંગળવારે જણાવ્યું હતું કે ખાડી ક્ષેત્રમાં વ્યાવસાયિક જહાજો પર 4,500થી વધુ ભારતીય નાવિકો સવાર છે. તેમણે કહ્યું કે હાલમાં ફારસની ખાડીમાં ભારતના ધ્વજવાળા 6 વ્યાવસાયિક જહાજો છે. આ ઉપરાંત 6 વિદેશી ધ્વજવાળા જહાજો પણ છે, જે ભારત માટે સામાન લઈને જઈ રહ્યા છે. આ 12 જહાજો પર આશરે 163 ભારતીય નાવિકો સવાર છે.
જયસ્વાલના જણાવ્યા અનુસાર, ભારતનું શિપિંગ મંત્રાલય આ જહાજોની અવરજવર પર નજર રાખી રહ્યું છે. ભારતીય દૂતાવાસો અને સ્થાનિક એજન્સીઓ સાથે મળીને નાવિકોની સુરક્ષા અને તેમની સ્થિતિ અંગે માહિતી મેળવવામાં આવી રહી છે. તેમણે કહ્યું કે જરૂર પડ્યે ભારતીય દૂતાવાસો નાવિકોની સુરક્ષા અને સુખાકારી માટે જરૂરી પગલાં લે છે. વિદેશમાં કામ કરી રહેલા ભારતીય નાવિકોની સુરક્ષા ભારતની પ્રાથમિકતા છે.
વિદેશ મંત્રી એસ. જયશંકરે 26 સપ્ટેમ્બરે સંયુક્ત રાષ્ટ્ર મહાસભાની 81મી બેઠકમાં વ્યાવસાયિક જહાજો અને નાવિકો પર થઈ રહેલા હુમલાઓ અંગે ચિંતા વ્યક્ત કરી હતી. તેમણે કહ્યું હતું કે સમુદ્રમાં ઊભા થઈ રહેલા નવા ખતરાઓ જમીન પર પહેલેથી અસ્તિત્વમાં રહેલા સંકટોને વધુ ગંભીર બનાવી રહ્યા છે. ભારતીય નાવિકો ઉપરાંત અન્ય દેશોના નાવિકોએ પણ જીવ ગુમાવ્યા છે. આ સંપૂર્ણપણે અસ્વીકાર્ય છે.
જયશંકરે ખાડી ક્ષેત્રમાં તાત્કાલિક તણાવ ઘટાડવા અને સંયમ જાળવવાની અપીલ પણ કરી હતી. તેમણે કહ્યું કે તેનાથી સામાન્ય લોકો માટે કામ કરી રહેલા જહાજોના ક્રૂની સુરક્ષા જળવાઈ રહેશે અને ઊર્જાના પુરવઠા સાથે વિશ્વનો વેપાર પણ કોઈ અવરોધ વિના ચાલુ રહેશે.
અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્પે ઈરાનનું યુદ્ધ સમાપ્ત કરવા અને હોર્મુઝ જળમાર્ગ ખોલવાનો પ્રસ્તાવ ઠુકરાવી દીધો છે. ટ્રમ્પે વ્હાઇટ હાઉસની બહાર પત્રકારોને જણાવ્યું કે ઈરાન સમજૂતી કરવા માંગે છે, કારણ કે તે ખરાબ રીતે હારી રહ્યું છે અને તેની પાસે પૈસા આવી રહ્યા નથી. તેમણે કહ્યું કે ઈરાનની કમાણી હોર્મુઝમાંથી થતા વેપાર પર નિર્ભર છે. અમેરિકાએ આ દરિયાઈ માર્ગ પર સૈન્ય ઇતિહાસની સૌથી મોટી નાકાબંધી કરી છે, જે લોખંડની દીવાલ જેવી છે.
અમેરિકા અને ઇઝરાયલે 28 ફેબ્રુઆરીએ ઈરાન વિરુદ્ધ સૈન્ય કાર્યવાહી શરૂ કરી હતી. તેના જવાબમાં ઈરાને ઇઝરાયલ અને તે ખાડી દેશોમાં હુમલા કર્યા, જ્યાં અમેરિકન સૈન્ય મથકો આવેલા છે. અમેરિકાનું કહેવું છે કે તેનો હેતુ ઈરાનની પરમાણુ ક્ષમતાને નબળી પાડવાનો છે. બીજી તરફ, ઈરાન સતત કહે છે કે તેનો પરમાણુ કાર્યક્રમ શાંતિપૂર્ણ હેતુઓ માટે છે અને તેને પરમાણુ ટેક્નોલોજીના ઉપયોગનો અધિકાર છે.