દેશમાં સોના-ચાંદીના ભાવમાં આજે 16 ઓક્ટોબરે તેજી જોવા મળી છે. ઈન્ડિયા બુલિયન એન્ડ જ્વેલર્સ એસોસિએશન (IBJA)ના આંકડા પ્રમાણે, 10 ગ્રામ 24 કેરેટ સોનાનો ભાવ ₹572 વધીને ₹1,46,514 થઈ ગયો છે. ગઈકાલે 15 ઓક્ટોબરે આ ભાવ ₹1,45,942 હતો.
ચાંદીની વાત કરીએ તો એક કિલો ચાંદી ₹2,037 મોંઘી થઈને ₹2.10 લાખ થઈ છે. ગુરુવારે તે ₹2.08 લાખ પર હતી.
શહેર પ્રમાણે ભાવ અલગ કેમ?
એક જ દિવસે અલગ-અલગ શહેરોમાં સોનાના ભાવમાં ફરક રહે છે. તેના મુખ્ય ચાર કારણો છે:
1. પરિવહન અને સુરક્ષા: સોનું એક શહેરથી બીજા શહેરમાં લઈ જવામાં ઈંધણ અને સુરક્ષાનો ખર્ચ થાય છે. જેટલું અંતર વધારે, તેટલો ભાવ પણ વધે.
2. ખરીદીનું પ્રમાણ: દક્ષિણ ભારતમાં સોનાનો વપરાશ લગભગ 40% છે. ત્યાં જ્વેલર્સ મોટા પ્રમાણમાં ખરીદી કરે છે, પણ ગ્રાહકને ડિસ્કાઉન્ટનો લાભ મર્યાદિત મળે છે.
3. લોકલ જ્વેલરી એસોસિએશન: રાજ્ય અને શહેરના જ્વેલરી એસોસિએશન સ્થાનિક માંગ-પુરવઠા પ્રમાણે દર નક્કી કરે છે.
4. જૂનો સ્ટોક અને ખરીદી કિંમત: જ્વેલર પાસેનો જૂનો સ્ટોક અને તેની ખરીદી કિંમત નક્કી કરે છે કે ગ્રાહકને કેટલા ભાવે વેચાણ થશે.
આ વર્ષે સોનું ₹13,319 મોંઘું, ચાંદી ₹20,108 સસ્તી
2026માં અત્યાર સુધીમાં સોનું ₹13,319 મોંઘું થયું છે, જ્યારે ચાંદી ₹20,108 સસ્તી થઈ છે. 31 ડિસેમ્બર 2025ના રોજ 10 ગ્રામ સોનાનો ભાવ ₹1.33 લાખ હતો, જે હવે ₹1.47 લાખ થઈ ગયો છે. તે જ દિવસે ચાંદી ₹2.30 લાખ પ્રતિ કિલો હતી, જે ઘટીને ₹2.10 લાખ થઈ છે.
આ દરમિયાન 29 જાન્યુઆરીએ સોનું ₹1.76 લાખ અને ચાંદી ₹3.86 લાખના સર્વોચ્ચ સ્તરે પહોંચ્યા હતા.
સોનું ખરીદતી વખતે બે બાબતો ધ્યાનમાં રાખો
1. પ્રમાણિત સોનું જ ખરીદો: હંમેશાં બ્યુરો ઓફ ઈન્ડિયન સ્ટાન્ડર્ડ (BIS)નું હોલમાર્ક ધરાવતું સોનું ખરીદો. હોલમાર્ક નંબર AZ4524 જેવો અલ્ફાન્યુમેરિક હોઈ શકે છે. તેનાથી સોનું કેટલા કેરેટનું છે તે જાણી શકાય છે.
2. કિંમતની ક્રોસ-ચકાસણી કરો: સોનાનું સાચું વજન અને ખરીદીના દિવસનો ભાવ વિવિધ સ્રોતો (જેમ કે IBJAની વેબસાઈટ) પરથી ચકાસો. 24 કેરેટ, 22 કેરેટ અને 18 કેરેટના ભાવ અલગ-અલગ હોય છે.
અસલી ચાંદી ઓળખવાની ચાર રીતો
1. ચુંબક પરીક્ષણ: અસલી ચાંદી ચુંબક સાથે ચોંટતી નથી. ચોંટી જાય તો નકલી.
2. બરફ પરીક્ષણ: ચાંદી પર બરફ મૂકો. અસલી ચાંદી પર બરફ ઝડપથી ઓગળે છે.
3. ગંધ પરીક્ષણ: અસલી ચાંદીમાં ગંધ હોતી નથી, નકલીમાં તાંબા જેવી ગંધ આવે છે.
4. કાપડ પરીક્ષણ: ચાંદીને સફેદ કપડાથી ઘસો. કાળો ડાઘ પડે તો તે અસલી છે.