ધનતેરસ નજીક સોનાના ભાવમાં થોડો ઘટાડો જોવા મળ્યો હતો, પરંતુ બજારના નિષ્ણાતો માને છે કે આ ઘટાડો લાંબા સમય સુધી ટકી રહે તેવી શક્યતા ઓછી છે. આગામી એક વર્ષમાં સોનાના ભાવમાં 20થી 40 ટકા સુધીનો વધારો થઈ શકે છે, જ્યારે ટૂંકા ગાળામાં ભાવમાં ઉતાર-ચઢાવ ચાલુ રહી શકે છે.
સોનાના ભાવમાં તાજેતરનો ઘટાડો કેટલાક વૈશ્વિક પરિબળોને કારણે છે. અમેરિકાના શેરબજારમાં વેચવાલી, પશ્ચિમ એશિયામાં વધતો તણાવ, ક્રૂડ ઓઇલના ભાવમાં ફેરફાર અને વ્યાજદર અંગેની અનિશ્ચિતતાએ રોકાણકારોની ચિંતા વધારી છે. આ સ્થિતિમાં કેટલાક રોકાણકારો સોના અને ચાંદીમાં કરેલો નફો વસૂલ કરી રહ્યા છે.
ઈન્ડિયા બુલિયન એન્ડ જ્વેલર્સ એસોસિએશન (IBJA)ના સેક્રેટરી સુરેન્દ્ર મહેતાએ જણાવ્યું કે ટૂંકા ગાળામાં સોનાના ભાવનું અનુમાન લગાવવું મુશ્કેલ છે. જોકે, આગામી એક વર્ષમાં ભાવમાં 30થી 40 ટકા સુધીનો વધારો થઈ શકે છે. તેમના અંદાજ મુજબ, જો પરિસ્થિતિ અનુકૂળ રહે તો ભારતમાં સોનાનો ભાવ 10 ગ્રામ દીઠ ₹2 લાખ સુધી પહોંચી શકે છે.
ઓગમોન્ટના ચીફ રિસર્ચ ઓફિસર રેનિશા ચેનાનીના અંદાજ મુજબ, ધનતેરસ 2027 સુધીમાં MCX પર સોનાનો ભાવ 10 ગ્રામ દીઠ આશરે ₹1.75 લાખ સુધી પહોંચી શકે છે. હાલના ₹1.45 લાખના ભાવની સરખામણીમાં આ લગભગ 20 ટકાનો વધારો ગણાય છે. આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં પણ સોનાનો ભાવ પ્રતિ ઔંસ 4,950 ડોલર સુધી પહોંચવાની શક્યતા વ્યક્ત કરવામાં આવી છે.
રેનિશા ચેનાનીના મતે, ભારતીય રૂપિયો ડોલર સામે આશરે ₹94.50ના સ્તરે રહે અને સોના પર 15 ટકા આયાત ડ્યુટી લાગુ રહે તો સ્થાનિક બજારમાં સોનાના ભાવને વધુ મજબૂતી મળી શકે છે. આ ઉપરાંત, વિશ્વભરની કેન્દ્રીય બેંકો સોનાની ખરીદી વધારી રહી છે. તાજેતરના ત્રીજા ક્વાર્ટરમાં કેન્દ્રીય બેંકોએ કુલ 321 ટન સોનું ખરીદ્યું હતું, જે ગયા વર્ષના સમાન સમયગાળાની સરખામણીમાં 42 ટકાનો વધારો છે. ગોલ્ડ ETFમાં પણ રોકાણકારોનો રસ વધી રહ્યો છે અને ETF મારફતે રાખવામાં આવેલા સોનાનો જથ્થો વધીને 4,256 ટનના રેકોર્ડ સ્તરે પહોંચ્યો છે. આ પરિબળો લાંબા ગાળે સોનાના ભાવને ટેકો આપી શકે છે.
અમેરિકામાં મધ્યસત્ર ચૂંટણી બાદ ક્રૂડ ઓઇલના ભાવમાં ઘટાડો થાય તો મોંઘવારીનું દબાણ ઓછું થઈ શકે છે. આવી સ્થિતિમાં અમેરિકાની ફેડરલ રિઝર્વ બેંક વર્ષ 2027માં વ્યાજદર વધારવાને બદલે તેમાં ઘટાડો કરી શકે છે. વ્યાજદરમાં ઘટાડો થવાથી બોન્ડ પર મળતું વળતર અને અમેરિકન ડોલર નબળા પડી શકે છે, જે સામાન્ય રીતે સોનાની માંગ અને ભાવને ટેકો આપે છે.
સોનાની સાથે ચાંદીના ભાવમાં પણ તેજી રહેવાની શક્યતા છે. નિષ્ણાતોના જણાવ્યા પ્રમાણે, ચાંદીના બજારમાં સતત છઠ્ઠા વર્ષે પણ પુરવઠાની અછત જોવા મળી શકે છે. હાલમાં સોના અને ચાંદીનો ભાવ ગુણોત્તર આશરે 78ની આસપાસ છે, જે ચાંદીના ભાવમાં વધુ વધારો થવાની શક્યતા દર્શાવે છે. ચાંદીમાં તેજી આવે તો તેની અસર સોનાના બજાર પર પણ જોવા મળી શકે છે.
સોનાના ભાવમાં લાંબા ગાળે વધારો થવાની શક્યતા હોવા છતાં કેટલાક જોખમો રહેલા છે. જો અમેરિકામાં મોંઘવારી લાંબા સમય સુધી ઊંચી રહે અથવા ફેડરલ રિઝર્વ વ્યાજદર વધારવાનો નિર્ણય લે તો સોનાના ભાવ પર દબાણ આવી શકે છે. આ ઉપરાંત, ભારતીય રૂપિયો ડોલરની સરખામણીમાં મજબૂત બને તો સ્થાનિક બજારમાં સોનાના ભાવમાં થતો વધારો મર્યાદિત રહી શકે છે. ચાંદીના ભાવમાં પણ સોનાની સરખામણીમાં વધુ ઉતાર-ચઢાવ જોવા મળી શકે છે.
(નોંધ: આ માહિતી જાહેર સ્રોતો પરથી લેવામાં આવી છે અને ફક્ત જાણકારી માટે છે. રોકાણ અંગેનો નિર્ણય લેતા પહેલા નિષ્ણાતની સલાહ લેવી યોગ્ય રહેશે.)