તહેવારોની મોસમ શરૂ થતાં જ દરેક ઘરમાં સોનાની ખરીદી અંગે ચર્ચા શરૂ થઈ ગઈ છે. આ સમયે સૌથી મોટો પ્રશ્ન એ છે કે, શું અત્યારે સોનું ખરીદવું યોગ્ય છે અને આગળ તેના ભાવ કઈ દિશામાં જશે? કેડિયા એડવાઈઝરીના અજય કેડિયાએ આ પ્રશ્નનો જવાબ આપ્યો છે.
અજય કેડિયાના જણાવ્યા અનુસાર, સોનામાં આગામી સમયમાં લાંબી અને મોટી તેજી આવી શકે છે. તેથી રોકાણકારોએ તેમના પોર્ટફોલિયોમાં 18 થી 20 ટકા સુધી સોનું રાખવું જોઈએ. તેમણે ક્રૂડ ઓઈલ, શેરબજાર અને સોનાના પરસ્પર સંબંધોને સમજાવતાં આખું ચિત્ર રજૂ કર્યું છે.
છેલ્લા 25 વર્ષમાં ત્રણ વખત એવું બન્યું છે કે જ્યારે ક્રૂડ ઓઈલ ખૂબ મોંઘું થયું અને ત્યારબાદ સોનાએ પણ એ જ રસ્તો અપનાવ્યો. ક્રૂડ ઓઈલ જ્યારે ઉપર જાય છે ત્યારે દુનિયામાં અનિશ્ચિતતા વધે છે અને શેરબજાર નીચે પડવા લાગે છે. આવા સમયમાં રોકાણકારો પોતાના બીજા રોકાણો વેચીને નાણાં મેળવવા લાગે છે, અને આ વેચવાલીમાં સોનું પણ નીચે આવી જાય છે. નિષ્ણાતના મતે આ સ્થિતિ 7-8 મહિના સુધી ચાલે છે, જેને કેડિયાએ સોનાનો 'વનવાસ' કહ્યો છે.
વર્ષ 2008માં ક્રૂડ ઓઈલમાં તેજી આવ્યા બાદ સોનામાં લગભગ 7-8 મહિના ઘટાડો રહ્યો હતો. ત્યારબાદ ઓક્ટોબર 2008ની નીચી સપાટીથી સોનામાં જોરદાર તેજી આવી હતી. ત્યારપછી 1 માર્ચ 2022ના રોજ રશિયા-યુક્રેન સંકટ વચ્ચે ક્રૂડ ઓઈલ 130 ડોલર સુધી પહોંચ્યું હતું. આ પછી લગભગ આઠ મહિના સોનું ઘટ્યું અને પછી એક મોટી રેલી શરૂ થઈ, જેમાં સોનું જાન્યુઆરી 2026માં 5,600 ડોલર સુધી પહોંચ્યું હતું. આટલું જ નહીં, 1 માર્ચ 2026ના રોજ ક્રૂડ ઓઈલ 120 ડોલર પર પહોંચ્યું અને સોનામાં તે જ કહાણી ફરી જોવા મળી હતી.
કેડિયા કહે છે કે આ ત્રણેય વખત સોનામાં 26 થી 28 ટકાનો ઘટાડો નોંધાયો હતો અને આ વખતે પણ લગભગ એવું જ થયું છે. તેમનું માનવું છે કે 20 ઓક્ટોબર પછી સોનાનો આ વનવાસ સમાપ્ત થઈ શકે છે. કેડિયાએ યાદ અપાવ્યું કે જાન્યુઆરી-ફેબ્રુઆરીમાં જ્યારે સોનું 5,400 ડોલર પર હતું ત્યારે તેમણે કહ્યું હતું કે તે 4,000 ડોલર કે તેનાથી નીચે જઈ શકે છે. હવે તેમનું કહેવું છે કે સોનાએ એક મજબૂત પાયો બનાવી લીધો છે. જેમ કોઈ શેર એક ડગલું પાછળ હટીને મોટી છલાંગ લગાવે છે, તેમ સોનું પણ મોટી તેજીની તૈયારી કરી રહ્યું છે. તેમણે એ પણ કહ્યું કે આ તેજી રાતોરાત નહીં આવે.
કેડિયાના જણાવ્યા મુજબ, આ વખતે સોનામાં તેજી પાછળ સૌથી મોટું કારણ 'ફાઈનાન્શિયલાઈઝેશન ઓફ ગોલ્ડ' (સોનાનું નાણાકીયકરણ) છે. અગાઉ ભારતીયો સોનું ખરીદીને તિજોરીમાં મૂકી દેતા હતા. એટલા માટે કહેવાય છે કે ભારતમાં લગભગ 35,000 ટન સોનું પડ્યું છે, પરંતુ હવે લોકો સોનાને રોકાણ તરીકે પણ ખરીદી રહ્યા છે. તેમના મતે દુનિયાભરની સેન્ટ્રલ બેંકો સોનું ખરીદી રહી છે, ETFમાં ખરીદી વધી રહી છે અને ચીન પણ પોતાના ભંડારમાં સોનું ઉમેરી રહ્યું છે. ટૂંકમાં સોનાને ચારેય બાજુથી ટેકો મળી રહ્યો છે.
કેડિયા જણાવે છે કે છેલ્લા 10 વર્ષમાં સોનું ફક્ત બે જ વખત ઘટ્યું છે – વર્ષ 2017માં લગભગ 1.8 ટકા અને વર્ષ 2021માં લગભગ 2.5 થી 3 ટકા. બાકીના વર્ષોમાં સોનાએ સતત ડબલ ડિજિટ વળતર આપ્યું છે. કેડિયાનું કહેવું છે કે સોનામાં રોકાણની ત્રણેય જરૂરી ખૂબી – લિક્વિડિટી, સુરક્ષા અને વળતર – છે. તેથી તેઓ પોર્ટફોલિયોમાં 18 થી 20 ટકા સુધી સોનું રાખવાની સલાહ આપે છે.
નોંધ: અહીં આપવામાં આવેલી માહિતી ફક્ત જાણકારી માટે છે. અમે કોઈપણ રીતે શેર, સોના-ચાંદી, મ્યુચ્યુઅલ ફંડ કે IPOમાં પૈસા લગાવવાની કે વેચવાની સલાહ આપતા નથી. બજારમાં રોકાણ સંભવિત જોખમ સાથે સંકળાયેલું છે. રોકાણ કરતા પહેલા તમારા નાણાંકીય સલાહકાર અથવા માર્કેટ નિષ્ણાતની સલાહ ચોક્કસ લો.