ગણેશ ચતુર્થીનો પવિત્ર પર્વ દર વર્ષે ભાદરવા માસના શુક્લ પક્ષની ચતુર્થી તિથિએ ઉજવવામાં આવે છે. આ વર્ષે એટલે કે 2026માં આ તહેવાર 14 સપ્ટેમ્બર, સોમવારે ઉજવાશે. વૈદિક પંચાંગ મુજબ, ભાદરવા સુદ ચતુર્થી તિથિનો પ્રારંભ 14 સપ્ટેમ્બરે સવારે 7:06 વાગ્યે થશે અને 15 સપ્ટેમ્બરે સવારે 7:44 વાગ્યા સુધી રહેશે. ચતુર્થીના દિવસે ચંદ્રોદય 14 સપ્ટેમ્બરે થતો હોવાથી ગણેશ સ્થાપના તે જ દિવસે કરવામાં આવશે.
આ વર્ષે ગણેશ ચતુર્થીના દિવસે ત્રણ શુભ યોગનો સંયોગ બની રહ્યો છે - રવિ યોગ, બ્રહ્મ યોગ અને ઇન્દ્ર યોગ. બ્રહ્મ યોગ સવારે શરૂ થઈને બપોરે 12:47 વાગ્યા સુધી રહેશે, ત્યારબાદ ઇન્દ્ર યોગ શરૂ થશે. રવિ યોગ બપોરે 1:55 વાગ્યાથી શરૂ થઈને 15 સપ્ટેમ્બરના રોજ સવારે 6:06 વાગ્યા સુધી રહેશે.
ગણેશ ઉત્સવ દસ દિવસ સુધી ચાલે છે અને અનંત ચતુર્દશીના દિવસે એટલે કે 25 સપ્ટેમ્બર, શુક્રવારે ગણેશ વિસર્જન કરવામાં આવશે. વિસર્જન પૂજા માટેનું શુભ મુહૂર્ત સવારે 6:11 વાગ્યાથી રાત્રે 11:06 વાગ્યા સુધીનું છે, જે 16 કલાક 55 મિનિટનો સમયગાળો ધરાવે છે. ચતુર્દશી તિથિ 24 સપ્ટેમ્બરે રાત્રે 11:18 વાગ્યે શરૂ થશે અને 25 સપ્ટેમ્બરે સમાપ્ત થશે.
ગણેશ ચતુર્થીના દિવસે ચંદ્રદર્શન અંગે ધાર્મિક માન્યતા છે કે તે દિવસે ચંદ્ર દેખાય તે પહેલાં ચંદ્રદર્શન કરવું અશુભ માનવામાં આવે છે. આ વર્ષે ચંદ્રોદય સવારે 9:06 વાગ્યે થશે અને ચંદ્રાસ્ત રાત્રે 8:04 વાગ્યે થશે. આ સમય દરમિયાન ચંદ્રદર્શન ન કરવાની સલાહ આપવામાં આવે છે, કારણ કે પૌરાણિક કથા મુજબ ભગવાન શ્રીકૃષ્ણ પર ગણેશ ચતુર્થીએ ચંદ્રદર્શન કરવાથી સ્યામંતક મણિ ચોરીનો ખોટો આરોપ લાગ્યો હતો. આથી એવું માનવામાં આવે છે કે આ દિવસે ચંદ્રદર્શન કરવાથી વ્યક્તિ પર ખોટા આરોપો લાગી શકે છે.
ગણેશ ચતુર્થીનું ધાર્મિક મહત્વ ઘણું છે. પૌરાણિક માન્યતા અનુસાર, ભાદરવા સુદ ચતુર્થીના દિવસે ભગવાન ગણેશનો જન્મ થયો હતો, તેથી આ દિવસે તેમની સ્થાપના કરી પૂજા કરવામાં આવે છે. વ્રત રાખીને શ્રદ્ધાપૂર્વક પૂજા કરવાથી વિઘ્નો દૂર થાય છે, સુખ-સમૃદ્ધિ પ્રાપ્ત થાય છે અને મનોકામનાઓ પૂર્ણ થાય છે. મહારાષ્ટ્ર સહિત દેશના અનેક ભાગોમાં આ ઉત્સવ ખૂબ જ ધામધૂમથી ઉજવવામાં આવે છે. દસ દિવસ સુધી ચાલતા આ જન્મોત્સવમાં ભક્તો વિઘ્નહર્તાની વિધિવત પૂજા કરે છે અને અંતે અનંત ચતુર્દશીએ વિસર્જન સાથે વિદાય આપે છે.