ભારતમાં ઇલેક્ટ્રિક કાર અને સ્કૂટરને શરૂઆતમાં લોકોએ ખાસ વિશ્વાસ નહોતો કર્યો. ઘણાને લાગતું હતું કે આ યોજના નિષ્ફળ જશે. પણ હવે દેશમાં ઇલેક્ટ્રિક કાર અને સ્કૂટર મોટા પ્રમાણમાં વેચાઈ રહ્યાં છે. હવે આ યાદીમાં કાર અને સ્કૂટર પૂરતું નહીં રહ્યું, ટૂંક સમયમાં ભારતમાં ઇલેક્ટ્રિક ટ્રક પણ રસ્તા પર દોડતી જોવા મળશે. તેનાથી ડીઝલ ટ્રકોનું વર્ચસ્વ ઘટી શકે છે.
મુંબઈ સ્થિત ઇલેક્ટ્રિક વાહન બનાવતી કંપની EIM હેવી કોમર્શિયલ વાહનોના બજારમાં મોટું પગલું ભરવાની તૈયારીમાં છે. કંપની ટૂંક સમયમાં બે નવી હેવી ડ્યુટી ઇલેક્ટ્રિક ટ્રક લોન્ચ કરવા જઈ રહી છે. આ ટ્રકોમાં કઈ ટેક્નોલોજી હશે અને તેનું ઉત્પાદન ક્યાં થશે, તે જોઈએ.
EIM આ નવી હેવી ડ્યુટી ઇલેક્ટ્રિક ટ્રકોનું ઉત્પાદન અને એસેમ્બલિંગ મહારાષ્ટ્રના પુણે સ્થિત પોતાના તલેગાંવ મેન્યુફેક્ચરિંગ પ્લાન્ટમાં કરશે. કંપનીનું આ સંકુલ 35,000 ચોરસ મીટરથી પણ વધુ વિસ્તારમાં ફેલાયેલું છે. અહીં ટ્રકોના એસેમ્બલિંગની સાથે બેટરી પેક પણ બનાવવામાં આવે છે અને તેનું કડક પરીક્ષણ થાય છે.
આ પ્લાન્ટની હાલની ક્ષમતા દર વર્ષે 5,000 ઇલેક્ટ્રિક ટ્રક એસેમ્બલ કરવાની છે. ભવિષ્યમાં માંગ વધે તો આ ક્ષમતા વધારી શકાય છે. ઉપરાંત, પ્લાન્ટમાં 10,920 ચોરસ મીટરમાં ફેલાયેલી એક મોટી બેટરી એસેમ્બલી લાઇન પણ છે. આ બેટરી લાઇનની વાર્ષિક ઉત્પાદન ક્ષમતા 2.4 GWh છે, જે લગભગ 6,000 બેટરી બોક્સ બનાવવાની ક્ષમતા જેટલી છે.
EIMની આ નવી હેવી ડ્યુટી ઇલેક્ટ્રિક ટ્રકોની સૌથી મોટી ખાસિયત તેની અદ્યતન બેટરી અને શક્તિશાળી કામગીરી હશે. કંપની આ ટ્રકોમાં 400.5 kWh ક્ષમતા ધરાવતું મોટું બેટરી પેક વાપરશે. આ બેટરી ટેક્નોલોજી વિશ્વની જાણીતી કંપની CATLના CB7T0 સેલ્સ પર આધારિત છે.
અહેવાલો અનુસાર, આ બેટરી પેકની અંદાજિત લાઇફ લગભગ 7.5 લાખ કિલોમીટર સુધીની રાખવામાં આવી છે. આટલી લાંબી બેટરી લાઇફનો અર્થ એ છે કે ટ્રાન્સપોર્ટ માલિકોને વર્ષો સુધી બેટરી બદલવા પાછળ મોટો ખર્ચ કરવો પડશે નહીં અને તેમની ટ્રક કોઈ મોટી મુશ્કેલી વિના ઘણા વર્ષો સુધી ચાલશે.
EIMના આ પગલાથી સ્પષ્ટ થાય છે કે ભારે માલસામાનની હેરફેર અને માઇનિંગ ક્ષેત્રમાં ડીઝલ ટ્રકોનું એકતરફી વર્ચસ્વ હવે ઘટી શકે છે. પરંપરાગત ડીઝલ ટ્રકોની સરખામણીમાં આ ઇલેક્ટ્રિક ટિપર અને રિજિડ બોડી ટ્રકોને ચલાવવાનો પ્રતિ કિલોમીટર ખર્ચ ઘણો ઓછો આવે છે.
આ ઉપરાંત, તેમાં ગિયરબોક્સ અને ડીઝલ એન્જિન ન હોવાથી સર્વિસિંગની ઝંઝટ પણ લગભગ નહિવત્ રહે છે. જોકે, શરૂઆતના તબક્કામાં તેમની કિંમત ડીઝલ ટ્રકો કરતાં થોડી વધારે હોઈ શકે છે. પણ ઓછા રનિંગ ખર્ચ અને 7.5 લાખ કિલોમીટરની બેટરી લાઇફને કારણે આ ઇલેક્ટ્રિક ટ્રક ટ્રાન્સપોર્ટર્સના નાણાં બચાવવામાં મોટા ગેમચેન્જર સાબિત થઈ શકે છે.