બ્રાઝિલમાં છેલ્લા કેટલાક દિવસથી યુવાનોનું મોટું આંદોલન ચાલી રહ્યું છે. રાજધાની રિયો ડિ જેનેરોમાં હજારો લોકોએ રસ્તા પર ઉતરીને દેશના રાષ્ટ્રપતિ પદના ઉમેદવાર ફ્લાવિયો બોલ્સોનારો વિરુદ્ધ પ્રદર્શન કર્યું છે. આ આંદોલનને 'જનરેશન Z'નું આંદોલન કહેવામાં આવી રહ્યું છે, કારણ કે તેમાં 1997થી 2012 વચ્ચે જન્મેલા યુવાનો મોટી સંખ્યામાં જોડાયા છે.
ફ્લાવિયો બોલ્સોનારો પૂર્વ રાષ્ટ્રપતિ જાયર બોલ્સોનારોના પુત્ર છે. જાયર બોલ્સોનારો ભ્રષ્ટાચારના આરોપમાં જેલમાં છે. તાજેતરમાં યોજાયેલી રાષ્ટ્રપતિ ચૂંટણીના પ્રથમ તબક્કામાં ફ્લાવિયો બોલ્સોનારોએ 47 ટકા મત મેળવ્યા હતા, જ્યારે વર્તમાન ડાબેરી રાષ્ટ્રપતિ લુઈઝ ઈનાસિઓ લૂલા ડા સિલ્વાને 45 ટકા મત મળ્યા હતા. પરંતુ 50 ટકાથી વધુ મત કોઈને ન મળતાં 25 ઓક્ટોબરે ફરી મતદાન થશે.
પ્રદર્શનકારીઓએ હાથમાં પોસ્ટર લઈને નારા લગાવ્યા. તેમના પોસ્ટર પર લખ્યું હતું, 'બોલ્સોનારો ક્યારેય નહીં' અને 'પિતાને નહીં, પુત્રને પણ નહીં.' કેટલાક લોકોએ 'મુખત્યારશાહી ક્યારેય નહીં' અને 'બોલ્સોનારો બહાર જાઓ' જેવા બેનર પણ ઉંચક્યા હતા.
20 વર્ષના સાહિત્યના વિદ્યાર્થી જોઆઓ વિક્ટર વિએરાએ કહ્યું, 'જો બોલ્સોનારો જીતશે, તો બ્રાઝિલ અમેરિકાની વસાહત બની જશે.' તેમણે ડાબેરી વિચારધારા ધરાવતા ઘણા લોકોના એ ડરને વ્યક્ત કર્યો કે બોલ્સોનારોની વિચારધારા અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ સાથે ખૂબ મળતી આવે છે.
મેરીટાઇમ શિપિંગમાં એડમિનિસ્ટ્રેટર તરીકે કામ કરતી 25 વર્ષની એલિસ કાર્નેઇરોએ કહ્યું, 'હું અહીં એટલા માટે છું કારણ કે હું લોકશાહીમાં વિશ્વાસ રાખું છું. અને એટલા માટે પણ કારણ કે હું ડરેલી છું.' તેમણે જણાવ્યું કે તેમને ડર છે કે દક્ષિણપંથી સરકાર આવવા પર તેમની પત્ની, જે ટ્રાન્સજેન્ડર છે, તેમને વિરોધ કે હુમલાનો સામનો કરવો પડી શકે છે.
યુનિવર્સિટીમાં પ્રવેશ પરીક્ષાની તૈયારી કરી રહેલા 19 વર્ષના ઇમેન્યુઅલ અરાઉજોએ કહ્યું, 'મને બ્રાઝિલમાં દક્ષિણપંથી વિચારધારા અને બોલ્સોનારોવાદનું વધવું ખૂબ જ દુઃખદ લાગે છે.' તેમણે ઉમેર્યું, 'થઈ શકે કે લૂલા મારી પસંદગીના ઉમેદવાર ન હોય, પરંતુ આ બર્બરતા વચ્ચે આપણે એવા વ્યક્તિને પસંદ કરવા પડશે જેની આપણે ટીકા કરતા રહી શકીએ, અને એવા વ્યક્તિ વચ્ચે જે કદાચ આપણી પાસેથી બોલવાનો અધિકાર જ છીનવી લે.'
બ્રાઝિલમાં દક્ષિણપંથના વિવેચકોનું કહેવું છે કે જાયર બોલ્સોનારોના કાર્યો બ્રાઝિલની લોકશાહી માટે ખતરો છે. ફ્લાવિયો બોલ્સોનારોને તેમના પિતાનું સમર્થન મળ્યું છે અને તેમણે પોતાના પિતા માટે માફીનું પણ સમર્થન કર્યું છે; આ બાબતે પ્રદર્શનકારીઓ વચ્ચે ચિંતા ઊભી કરી છે.
હાલમાં જ બ્રાઝિલના લોકો 25 ઓક્ટોબરની રાહ જોઈ રહ્યા છે, જ્યારે બંને ઉમેદવારો વચ્ચે ફરી ટક્કર થશે.