અરુણાચલ પ્રદેશમાં ચીન સાથે સરહદ પર તણાવ હજુ પણ યથાવત્ છે. ઈન્ડો-તિબેટિયન બોર્ડર પોલીસ (ITBP)ના ડિરેક્ટર જનરલ શત્રુજીત કપૂરે ગુરુવારે જણાવ્યું કે છેલ્લા કેટલાક મહિનામાં અરુણાચલ પ્રદેશમાં ભારતીય અને ચીની સૈનિકો સામસામે આવ્યા છે અને ઘણી જગ્યાએ અથડામણની સ્થિતિ પણ સર્જાઈ છે. આ તણાવ હજુ પણ ચાલુ છે.
શત્રુજીત કપૂરે આ નિવેદન રાજસ્થાનના અલવરની સેન્ટ્રલ ટ્રેનિંગ કોલેજમાં હિમવીર સન્માન સમારોહમાં આપ્યું હતું. તેમણે કહ્યું કે ભારતીય સેના તાકાત અને ટેક્નોલોજીમાં ઘણી આગળ છે, પરંતુ ચીન પણ તેની સેનાને આધુનિક બનાવી રહ્યું છે. તેમણે ઉમેર્યું કે ડ્રોનના ઉપયોગે પરંપરાગત યુદ્ધની રીતમાં મોટો ફેરફાર કર્યો છે. ITBP ડ્રોન બનાવવા અને એન્ટી-ડ્રોન ક્ષમતા મજબૂત કરવા પર કામ કરી રહી છે. તેમણે એ પણ જણાવ્યું કે ITBP LAC (વાસ્તવિક નિયંત્રણ રેખા) નજીક પોતાના સંસાધનોની સુરક્ષા માટે ભૂગર્ભ શેલ્ટર બનાવી રહી છે.
શત્રુજીત કપૂરે કહ્યું કે ભારતમાં યોજાયેલી 18મી બ્રિક્સ સમિટમાં ચીનના રાષ્ટ્રપતિ શી જિનપિંગે ભાગ લીધો હોવા છતાં અને જુલાઈ પછી બંને દેશો વચ્ચે ત્રણ ઉચ્ચસ્તરીય બેઠકો (WMCC, વિશેષ પ્રતિનિધિ વાટાઘાટો અને કોર કમાન્ડર સ્તર) યોજાઈ હોવા છતાં તણાવ યથાવત્ રહ્યો છે. જુલાઈના અંતથી અપર સુબનસિરી જિલ્લામાં અસાફિલા અને માજા વિસ્તારમાં તણાવ ચાલુ છે અને ભારતે પણ સરહદ પર પોતાની તહેનાતી વધારી દીધી છે.
આ નિવેદનના આધારે કોંગ્રેસે કેન્દ્ર સરકાર પર ચીન સાથેના મુદ્દે મૌન રહેવાનો આરોપ લગાવ્યો છે. કોંગ્રેસ સાંસદ જયરામ રમેશે X પર લખ્યું, “19 જૂન 2020ના રોજ વડાપ્રધાને ચીનને આપેલી બદનામ ક્લીન ચિટની કિંમત ભારત ચૂકવી રહ્યું છે.” તેમણે વધુમાં કહ્યું, “જ્યારે પોતાને વિશ્વગુરુ કહેવડાવતા વડાપ્રધાનની ચીન અંગેની સમજી-વિચારીને અપાયેલી છૂટછાટો ચાલુ છે, ત્યારે ITBP DGએ અરુણાચલ પ્રદેશમાં PLA સાથે થયેલા હાલના સામસામા મુકાબલામાં દળના પ્રદર્શનની પ્રશંસા કરી છે.”
ઉલ્લેખનીય છે કે 15 જૂન 2020ના રોજ લદ્દાખની ગલવાન ઘાટીમાં ભારત-ચીન સૈનિકો વચ્ચે લોહિયાળ અથડામણ થઈ હતી, જેમાં 20 ભારતીય સૈનિકો શહીદ થયા હતા. ચીને ઈસ્ટર્ન લદ્દાખના સરહદી વિસ્તારોમાં એક્સરસાઈઝના બહાને સૈનિકો એકત્ર કર્યા હતા અને ઘણી જગ્યાએ ઘૂસણખોરીની ઘટનાઓ બની હતી. ભારતે પણ આ વિસ્તારમાં ચીન જેટલી જ સંખ્યામાં સૈનિકો તૈનાત કર્યા હતા. પરિસ્થિતિ એટલી ખરાબ થઈ ગઈ કે LAC પર ગોળીઓ ચાલી હતી. ભારતે પણ જડબાતોડ જવાબ આપ્યો હતો, જેમાં આશરે 60 ચીની સૈનિકો માર્યા ગયાનું કહેવાય છે.
ભારત અને ચીન વચ્ચે અરુણાચલ પ્રદેશને લઈને લાંબા સમયથી સરહદ વિવાદ છે. ચીન અરુણાચલ પ્રદેશના મોટા ભાગ પર પોતાનો દાવો કરે છે અને તેને ‘ઝાંગનાન’ એટલે કે દક્ષિણ તિબેટ કહે છે. આ દાવા હેઠળ ચીને 2017થી ઘણી વખત અરુણાચલ પ્રદેશના સ્થળોના ચીની નામો જાહેર કર્યા છે. 2023માં ચીને 11 અને 2024માં આશરે 30 સ્થળોના નામ જાહેર કર્યા હતા, જેનો ભારતે દર વખતે વિરોધ કર્યો છે.