સ્થાનિક શેરબજારમાં આજે તેજીનો દોર ચાલુ રહે તેવી ધારણા છે, પણ તે મર્યાદિત જ રહેવાની શક્યતા છે. સ્થાનિક સંસ્થાકીય રોકાણકારોની ખરીદી અને કંપનીઓના સારા ત્રિમાસિક પરિણામો બજારને ટેકો આપી રહ્યા છે, તો બીજી તરફ ક્રૂડ તેલના ઊંચા ભાવ અને વૈશ્વિક બજારોની નબળાઈ તેજીને અંકુશમાં રાખી રહી છે. આ સ્થિતિમાં રોકાણકારોએ સાવચેતીભર્યો અભિગમ અપનાવવો જોઈએ એવો મત સૂત્રોમાં વ્યક્ત થયો છે.
તાજેતરના પરિણામો બજારના મૂડને ટેકો આપે તેવા છે. રિલાયન્સ ઇન્ડસ્ટ્રીઝનો બીજા ત્રિમાસિકનો નફો 34% વધીને રૂ.29,550 કરોડ થયો છે, જ્યારે આવક 28% વધીને રૂ.3.62 લાખ કરોડ પર પહોંચી છે. આ વૃદ્ધિ મુખ્યત્વે ઓઇલ-ટુ-કેમિકલ્સ બિઝનેસના મજબૂત પ્રદર્શનને કારણે થઈ છે, જેમાં નફો 44% વધ્યો છે. તે જ રીતે જિયો પ્લેટફોર્મ્સે લિસ્ટિંગ પછીના તેના પ્રથમ ત્રિમાસિક ગાળામાં રૂ.8,389 કરોડનો ચોખ્ખો નફો નોંધાવ્યો છે, જે ગયા વર્ષના સમાન ગાળાના રૂ.7,354 કરોડ કરતાં 14% વધુ છે. કંપનની આવક 11% વધીને રૂ.40,475 કરોડ થઈ છે અને 5G ગ્રાહકોની સંખ્યા 30 કરોડને વટાવી ગઈ છે.
વૈશ્વિક મોરચે ચીનના બજારમાં ચિંતાજનક સ્થિતિ જોવા મળી રહી છે. ચીનના મુખ્ય ઇન્ડેક્સ સીએસઆઈ 300 સળંગ 12માં અઠવાડિયે ઘટાડા સાથે બંધ થયો છે, જે 2005 પછીનો સૌથી લાંબો ઘટાડાનો દોર છે અને રોકાણકારોની વેચવાલીથી રૂ.329 લાખ કરોડનું ધોવાણ થયું છે. સ્થાનિક માંગ, કંપનીઓના નફા અને ટેક ખર્ચ અંગેની ચિંતા આ મંદીનું કારણ બતાવવામાં આવ્યું છે. આ નબળાઈ વૈશ્વિક બજારોના મૂડ પર અસર કરી રહી છે.
કિંમતી ધાતુઓમાં ભારે ઉથલ-પાથલ જોવા મળી છે. વૈશ્વિક બજારોના નબળા સંકેતો, ઊંચા વ્યાજદર, મજબૂત ડૉલર અને નફારૂપી વેચવાલીને કારણે સોના-ચાંદીના ભાવમાં તીવ્ર ઘટાડો થયો છે. MCX પર ચાંદી રૂ.9,123 અને સોનું રૂ.3,276 તૂટ્યા છે, જ્યારે દિલ્હી હાજર બજારમાં ચાંદી રૂ.8,300 ઘટીને રૂ.1,90,200 પ્રતિ કિલો અને સોનું રૂ.1,300 ઘટીને રૂ.1,45,200 પ્રતિ 10 ગ્રામ થયું છે. દિવાળી પહેલાં સોના-ચાંદીના ગુણોત્તરમાં વધારો થયો છે, જે સોનાના ભાવમાં ઘટાડાનો સંકેત ગણાય છે. નિષ્ણાતોના મતે ગુણોત્તર 80થી ઉપર જાય તો ચાંદીમાં અને 50થી નીચે જાય તો સોનામાં રોકાણની તક ગણી શકાય, પરંતુ રોકાણકારોએ એકલા આ સંકેત પર નિર્ભર ન રહેતાં બજારની સ્થિતિ અને પોતાની ક્ષમતા ધ્યાનમાં લેવી જોઈએ.
સ્થાનિક બજારમાં દિવાળીની ખરીદી અંગે ગ્રાહકોની રાહ જોવાઈ રહી છે અને હાલ મંદીની અસર વર્તાય છે. વેપારીઓ પૈસાની અછતની ફરિયાદ કરે છે, જ્યારે કર્મચારીઓ બોનસ અને પગારની રાહ જોઈ રહ્યા છે. મુંબઈ મહાનગરપાલિકાએ રૂ.33,000 બોનસ જાહેર કર્યું છે, જેનાથી 1લી તારીખ પછી ખરીદીમાં વધારો થવાની આશા વ્યક્ત થઈ છે.
આર્થિક પૃષ્ઠભૂમિ પર વિશ્વ બેંકના અહેવાલ મુજબ 2011-2023 વચ્ચે ભારતમાં અત્યંત ગરીબી 27.1%થી ઘટીને 2.6% થઈ છે અને 49.6 કરોડ લોકો ગરીબી રેખાથી બહાર આવ્યા છે, જે ભારતને સૌથી ઝડપી ગરીબી ઘટાડો નોંધાવનારો દેશ બનાવે છે. જોકે યુવાનોમાં બેરોજગારી અને ઓછી આવકવાળી નોકરીઓ હજુ પડકારરૂપ બની રહી છે.
રોકાણના અન્ય વિકલ્પોમાં નાની ફાઇનાન્સ બેંકો દ્વારા વરિષ્ઠ નાગરિકોને બિઝનેસ FD પર 8.6 ટકા સુધીનું વ્યાજ આપવામાં આવી રહ્યું છે, જેમાં ઉજ્જીવન સૌથી આગળ છે. જોકે DICGC હેઠળ રૂ.5 લાખની વીમા મર્યાદા અને ઉપાડ પરના દંડને ધ્યાનમાં રાખવો જરૂરી છે. વીમા ક્ષેત્રે એલઆઈસીએ નવો હેલ્થ શીલ્ડ પ્લાન 907 લોન્ચ કર્યો છે, જેમાં હોસ્પિટલમાં દાખલ દર્દીને દરરોજ રૂ.2,500થી રૂ.10,000 સુધીની રકમ મળી શકે છે, તેમજ સતત ત્રણ વર્ષ ક્લેમ ન કરવા પર દૈનિક લાભમાં વધારો અને મોટી સર્જરી માટે એકસાથે રકમ જેવા ફાયદા પણ મળે છે.
એકંદરે આજનું બજાર સાવચેતીભર્યું પણ આશાવાદી છે - સ્થાનિક સંસ્થાકીય ખરીદી અને મજબૂત ત્રિમાસિક પરિણામો ટેકો આપે છે, પણ ક્રૂડના ઊંચા ભાવ, વૈશ્વિક નબળાઈ અને ચીનના બજારની મંદી સામે રોકાણકારોએ સાવચેતી રાખવી જરૂરી છે.
અસ્વીકરણ: આ લેખ બજાર અંબાબતેના સમાચારો અને નિષ્ણાતોના અભિપ્રાયોનો સારાંશ છે, તે રોકાણ સલાહ નથી. કોઈપણ આર્થિક નિર્ણય લેતા પહેલાં લાયક નિષ્ણાતની સલાહ લેવી જોઈએ.