હવામાં પ્રદૂષણનું પ્રમાણ વધતાં એર ક્વોલિટી ઇન્ડેક્સ (AQI) પણ ઊંચો જાય છે. ભારતમાં કેન્દ્રીય પ્રદૂષણ નિયંત્રણ બોર્ડ (CPCB) AQIને છ શ્રેણીઓમાં વહેંચે છે: 0થી 50 સારી, 51થી 100 સંતોષકારક, 101થી 200 મધ્યમ, 201થી 300 ખરાબ, 301થી 400 અત્યંત ખરાબ અને 401થી 500 ગંભીર.
નિષ્ણાતોના મતે, પ્રદૂષિત હવાના સંપર્કમાં આવવાથી સૌથી પહેલી અસર ગળા અને આંખો પર થાય છે. ગળામાં ખરાશ, આંખોમાં બળતરા અથવા પાણી આવવું જેવી સમસ્યાઓ થઈ શકે છે.
વધુ પ્રદૂષણને કારણે શ્વાસ લેવામાં તકલીફ અને સતત ખાંસી થઈ શકે છે. લાંબા સમય સુધી ખરાબ હવામાં રહેવાથી ફેફસાંની નળીઓમાં સોજો વધે છે અને કફ જમા થાય છે.
લાંબા સમય સુધી દૂષિત હવા શ્વાસમાં જવાથી હૃદય અને રક્તવાહિનીઓ પર દબાણ પડે છે. આનાથી શરીરમાં સોજો અને ઓક્સિડેટિવ તણાવ વધે છે, જે હૃદય સંબંધિત જોખમો વધારી શકે છે.
અસ્થમા કે COPD (શ્વાસની લાંબી બીમારી) ધરાવતા લોકો માટે ખરાબ હવામાન વધુ ગંભીર બની જાય છે. પ્રદૂષણને કારણે જૂની બીમારીઓને કાબૂમાં રાખવી મુશ્કેલ બને છે.
નોંધ: આ માહિતી વિવિધ સ્ત્રોતો પર આધારિત છે. જો પ્રદૂષણને કારણે સ્વાસ્થ્ય સંબંધિત કોઈ સમસ્યા દેખાય, તો તરત ડોક્ટરની સલાહ લેવી.