આધાર કાર્ડ ઓળખ માટે સૌથી સામાન્ય દસ્તાવેજ છે. હોટલમાં રૂમ બુક કરાવતી વખતે, વિદેશ પ્રવાસ માટે કે હોસ્પિટલમાં સારવાર લેતી વખતે આધાર કાર્ડની ફોટોકોપી માંગવામાં આવે છે. હવે યુનિક આઇડેન્ટિફિકેશન ઓથોરિટી ઓફ ઇન્ડિયા (UIDAI) આ સમસ્યાનો ઉકેલ લાવ્યું છે.
UIDAI ડિજિટલ આધાર વેરિફિકેશનને પ્રોત્સાહન આપી રહ્યું છે. તેના હેઠળ હોટલ અને હોસ્પિટલ સહિતની સંસ્થાઓ આધાર એપ દ્વારા લોકોની ઓળખ ચકાસી શકશે. આનો અર્થ એ છે કે આધાર કાર્ડની નકલ આપવાની જરૂર ઘટશે. UIDAIનો હેતુ ઓળખ માટે ભૌતિક દસ્તાવેજોનો ઉપયોગ ઘટાડવાનો છે, જેથી લોકોને ઘણી જગ્યાએ આધારની ફોટોકોપી આપવાની ફરજ પડે નહીં.
હવે લોકો આધાર એપ દ્વારા પોતાની ઓળખ ચકાસી શકશે. હોટલમાં રૂમ બુક કરવા કે હોસ્પિટલમાં સારવાર લેવા માટે આધાર કાર્ડની ફોટોકોપી આપવાની જરૂર રહેશે નહીં. એપ દ્વારા વેરિફિકેશન પૂર્ણ કરી શકાશે.
અહેવાલો અનુસાર, UIDAIએ જાન્યુઆરીથી અત્યાર સુધીમાં 300 સંસ્થાઓને તેની ઓફલાઇન વેરિફિકેશન સિસ્ટમ સાથે જોડી છે. આ સંસ્થાઓમાં હોટલ અને હોસ્પિટલનો પણ સમાવેશ થાય છે.
મહત્વની વાત એ છે કે આધાર એપથી ઓળખ સાબિત કરવા માટે તમારી સંમતિ જરૂરી રહેશે. તમે ઇચ્છો તો જ જરૂરી માહિતી શેર કરી શકશો. એટલે કે, હોસ્પિટલ કે હોટલ સાથે કઈ માહિતી શેર કરવી તે તમે નક્કી કરી શકશો. બધી માહિતી આપવાની ફરજ પડશે નહીં.
આ પ્રક્રિયામાં તમારો આધાર નંબર હોટલ કે હોસ્પિટલ સાથે શેર થશે નહીં. સંસ્થાઓને તમારી ઓળખ ચકાસવા માટે UIDAIના મુખ્ય ડેટાબેઝ સાથે જોડાવાની જરૂર રહેશે નહીં. તેનાથી તમારી વ્યક્તિગત માહિતી સુરક્ષિત રહેશે અને દુરુપયોગનું જોખમ ઘટશે.
આ પગલાના મુખ્ય ફાયદા એ છે કે હોટલ અને હોસ્પિટલમાં આધારની ફોટોકોપી આપવાની જરૂર ઘટશે, લોકો એપથી ઓળખ ચકાસી શકશે, કઈ માહિતી શેર કરવી તે નક્કી કરી શકશે અને ફોટોકોપી ન આપવાથી વ્યક્તિગત માહિતીના દુરુપયોગનું જોખમ ઘટશે.